Tapu İşlemleri

3

 

Tapu’da Yapılabilecek İşlemler Şunlardır ;

  1. Satış İşlemi
  2. İpotek Tesisi İşlemi
  3. Miras Yoluyla İntikal İşlemi
  4. İştirakin ( Elbirliğinin ) Bozulması İşlemi
  5. Vasiyetnamenin Uygulanması ( Tenfizi ) İşlemi
  6. Kat Mülkiyeti Tesisi İşlemi
  7. İntifa ( Kullanma ) Hakkı Tesisi İşlemi
  8. Bağış ( Hibe ) İşlemi
  9. Trampa ( Takas ) İşlemi
  10. Satış Vaadi Şerhi Konulması İşlemi
  11. Sükna ( Oturma ) Hakkı Tesisi İşlemi
  12. Ölünceye Kadar Bakma Akdi Şerhi İşlemi
  13. Kira Şerhi Konulması İşlemi
  14. Aile Konutu Şerhi Konulması İşlemi
  15. Cins Değişikliği Tesisi İşlemi
  16. İfraz ( Ayırma ) – Tevhit ( Birleştirme )  İşlemi
  17. Vefa ( Geri Alım ) – Şufa ( Önalım )  – İştira (Alım) Hakkı Tesisi İşlemi

 

Adsızjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjj

1- SATIŞ

Satış işlemi, alıcı ve satıcıya karşılıklı borç ve hak yükleyen bir sözleşmedir. Alıcının taşınmazın bedelini ödemesine karşılık, satıcı da malın mülkiyetini alıcıya bırakır.

Satış işlemi sırasında tapuda harç ödemeniz; işlemle ilgili vergi yükümlülüğünüzün ortadan kalktığı anlamına gelmez. Gayrimenkul alım-satımında, vergi ve harç ile bağlantılı çok sayıda özel durum söz konusudur.

Ülkemizde emlak piyasası şeffaf olmadığından, belediyelerden alınan emlak beyan değeri ile gerçek bedel arasında ciddi farklılıklar olduğundan; tapuda satış bedelinin tespiti sorun olmaktadır. Daha az harç ödemek ve gelir vergisi ödememek için satış bedelinin tapuda gerçek dışı gösterilmesi gibi bir alışkanlık vardır. Yapılan hatalı işlemler yüzünden taraflar birçok hukuksal sorunla karşılaşmakta, birçok kişi de işlemden sonra harç ve vergi cezası ödemek zorunda kalmaktadır.

Gayrimenkul alan ve satanların, vergi yasalarında ve harçlar yasasında yer alan bazı özel hükümleri önceden bilmelerinde sayısız yarar vardır.

Gayrimenkul alım-satımında gerekli belgeler

  1. Satılması istenen taşınmaza ait tapu senedi,
  2. Satıcı ve alıcıların fotoğraflı nüfus cüzdanları, (pasaport veya avukat kimliği ile işlem yapılabilmekte ancak ehliyet ile işlem yapılmamaktadır)

Satıcıların birer, alıcıların ikişer adet son altı ay içinde çekilmiş vesikalık fotoğrafları

  1. Tapu sahibi işleme bizzat gelmiyor ise, temsile ilişkin belge, (Vekâletname, vasi kararı, kayyım kararı vb. )Vekil veya temsilci olan kişinin fotoğraflı nüfus cüzdanı ve bir adet vesikalık fotoğrafı,

Yine alıcılardan da bizzat gelmeyen var ise onları temsil eden kişilerin fotoğraflı nüfus cüzdanları, vesikalık fotoğrafları ve temsile ilişkin belge

  1. Satışı yapılacak olan taşınmaza ait ilgili belediyeden alınmış emlak beyan değerini gösteren belge.
  2. Kat mülkiyeti kurulmuş gayrimenkullerde DASK poliçesi

Alıcı veya satıcıdan biri tüzel kişi ise, yukarıdaki yazılı evraklara ek olarak;

  1. Şirket İmza Sirküleri
  2. Kayıtlı bulunulan ticaret odasından (2644 Sayılı Tapu kanununa göre ) düzenlenmiş yetki belgesi
  3. Şirketin vergi levhası veya vergi numarasını gösterir belge
  4. Şirket yetkilisinin nüfus cüzdanı ( ya da pasaport fotokopisi). İşlem temsilci tarafından yapılacaksa; temsile ilişkin belge (vekaletname vs.) temsilcinin nufüs cüzdanı ve bir vesikalık fotoğrafı
  5. Şirket kaşesi

İşlemin Mali Yönü

  1. Taşınmaz malların satış işlemlerinde, satış bedeli üzerinden satıcı ve alıcı için ayrı ayrı binde 16,5 oranında tapu harcı tahsil edilir. (Harca esas bedel;  ilgili belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az olamaz. Eğer satış bedeli, belediyece hesaplanan emlak beyan değerinden az ise; satış değeri ve harca esas değer ayrı ayrı bildirilir, harçlar beyan değeri üzerinden hesaplanır, satış değeri tapu üzerine ayrıca yazdırılır)
  2. Döner Sermaye işletmesince belirlenen tarifeye göre döner sermaye ücreti alınır.
  3. Ayrıca taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir.

ALIM SATIMDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

  • Gayrimenkul satışında gelir vergisi

Gayrimenkullerin, edinme tarihinden itibaren 5 yıl içinde elden çıkartılmasından sağlanan kazancın değer artış kazancı olarak beyan edilip, gelir vergisinin ödenmesi gerekir. Bu, çok önemli ve ihmal edilmemesi gereken bir konudur. Artık vergi daireleri bu konu üzerinde ciddiyetle durmakta ve bu işin takibini yapmaktadır. Vergi daireleri; Tapu Kadastro Bilgi Sistemi ile de tapuda yapılan işlemleri kolaylıkta takip edebilmektedir. Gayrimenkul alım-satımında herhangi bir kar elde etmişseniz ve bunu bildirmemişseniz; şunu bilin ki; vergi dairesi bunu kolaylıkla tespit edebilmekte ve bu karı sizden cezasıyla talep etmektedir. Tapuda satış yaparken; alım ve satım rakamlarınıza çok dikkat etmeniz gerekmektedir. Daha az harç ödemek için; alım bedeli genellikle çok düşük gösterilmektedir. Ancak bu gayrimenkul 5 yıl içinde satıldığı zaman ortaya gerçeğin de üzerinde bir kar çıkmakta ve birçok kişi bununla ilgili sorunlarla karşılaşmaktadır.

  • Gösterilen yer ile tapuda işlem yaptığınız yer aynı mı?

Tapu kayıtlarında işlem yapılan yerin adresi yer almaz. Tapuda bir yer; ilçe, mahalle, pafta, ada, parsel, blok ve bağımsız bölüm numaraları ile kayıtlıdır. Size satılan yer ile gösterilen yerin; aynı yer olduğunu kontrol etmenizde fayda var. Adres ve ada parsel bilgilerinin aynı olup olmadığını belediyelerden kontrol edebilirsiniz. Blok ve bağımsız bölüm numaralarına ise tapuda kat irtifakı dosyalarında bulunan projeleri kontrol ederek ulaşabilirsiniz.

Arsa ya da arazi alırken gerekirse yer tespiti için kadastroya  da başvurun. İmar durumunu ise belediye imar bölümünden kontrol edin.

  • Kat irtifakı veya kat mülkiyeti var mı? İskanlı mı?

Satın alacağınız yeri görüp beğenmeniz ve size uygunluğunu kontrol etmiş olmanız yetmez. Alacağınız yerin kat irtifaklı veya kat mülkiyetli olup olmadığına dikkat edin.  İnşaat bitmiş ancak kat mülkiyetine geçilmemişse bunun nedenlerini araştırın. İskanının olup olmadığına, iskan alınmamış ise inşaatta ruhsatına veya projesine aykırı bir durumun olup olmadığına bakın.

  • Tapu kayıtlarında; ipotek, haciz, şerh, kullanım hakkı gibi kısıtlamalar var mı? Hisseli mi?

Tapu kayıtlarını kontrol edin. Satın aldığınız yerin üzerinde herhangi bir takyidat (ipotek, haciz, şerh vs.) olup olmadığını kontrol edin. Unutmayın ki ipotek, haciz satışı engelleyen bir durum değildir. Eğer üzerinde ipotek veya haciz bulunan bir yeri almış iseniz o borcu üstlenmişsiniz demektir. Gayrimenkul ile birlikte bir borcu da satın almış olabilirsiniz.

Aldınız yerde başkasına ait bir şerh, kullanım hakkı gibi kısıtlamalar olup olmadığına da bakın.

Ayrıca aldığınız yer hisseli ise; ilk alım hakkının diğer hissedarlarda olduğunu unutmayın. Diğer hissedarların ödediğiniz bedeli (tapuda gösterdiğiniz satış bedelini) ödeyerek bu gayrimenkulü size sormadan elinizden alabileceklerini unutmayın.

  • Geçmiş döneme ait emlak vergisi ödenmiş mi?

Gayrimenkul alanların; aldıkları gayrimenkulün geçmiş yıllarda emlak vergisi borcunun olup olmadığını kontrol etmeleri gerekir. Çünkü tapuda imza atılan alım satım sözleşmesinde; alıcı ve satıcının emlak vergisi yönünden zincirleme olarak sorumlu tutuldukları yazılmaktadır. Eğer ödenmeyen emlak vergisi var ise; ilgili belediye bu vergileri yeni alıcıdan talep edebilir.

Gayrimenkulün satış yapılan yıla ait vergilerini satıcı öder. Belediyece verginin iki takside bölünmesi sadece birinci taksidin ödenerek satış yapılabileceği anlamına gelmez. Satış yapabilmesi için (yılın ilk iş günü satış yapılmış olsa dahi) o yıla ait tahakkuk eden bütün vergilerin ödenmesi gerekir.

Alıcı, gayrimenkulün alındığı tarihten itibaren üç ay içerisinde ilgili belediyeye emlak beyanında bulunmalıdır. Zaman zaman yeni alıcı beyanda bulunmuş olmasına rağmen; belediyeler satıcı adına açılmış olan eski beyan kaydını silmeyi ihmal edebilmektedir. Gayrimenkulünü satanlar, ileride emlak vergisine yönelik bir takiple karşılaşmamak için, satışı yaptıktan hemen sonra, ilgili belediyede kendi adlarına beyan düşümü yapmalarında fayda vardır.

  • Tapuda ödenen harç bedelleri

Alıcı ve satıcı, satış bedeli üzerinden ayrı ayrı % 20 oranında harç öder. Bu oran 15 Mart 2017 tarihinde tapu harçları konutlar ve iş yerleri için Binde 20 den Binde 15 e düşürülmüştür. Karar resmi gazetede yayınlanmıştır. Bu uygulama 30 Eylül 2017 tarihine kadar geçerli olacaktır. Harç oranındaki değişiklik ile örnek olarak 400 bin TL üzerinden yapılan bir satış üzerinden binde 20 ile hesaplandığında alıcı 8 bin TL, satıcı 8 bin TL olmak üzere 16 bin TL olarak tahsil edilen tapu harcı, indirim ile binde 15 ile hesaplandığında ise alıcı 6 bin TL, satıcı 6 bin TL olmak üzere 12 bin TL olarak alınacaktır.

Tapu harcı gayrimenkulün gerçek alım-satım bedeli (belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az  olmamak şartı ile) üzerinden hesaplanır. Gerçek alım –satım bedelini beyan edecek olan satıcı ve alıcıdır. Ülkemizde emlak piyasası şeffaf olmadığı için; gerçek bedelin tespiti zordur. Birçok kişi de tapuda az harç ödemek için; gerçek bedeli bildirmez. Ancak bu ileride karşılaşabilecekleri birçok sorunu da beraberinde getirir. İlerleyen zamanlarda yapılan inceleme neticesinde tapu değerinin düşük gösterildiği tespit edilirse; ödenmemiş harç miktarı cezalı ve faizi ile birlikte tahsil edilir.

Gayrimenkulün gerçek alış bedelinin, belediyece bildirilen emlak beyan değerinden düşük olması halinde, gerçek alış bedeli ile harca esas bedel ayrı ayrı dikkate alınır. Bu durumda, belediyece bildirilen emlak değerinden harç alınır. Tapu senedine, gerçek satış bedeli ve harca esas bedel ayrı ayrı yazılır.

  • Şirketlerin gayrimenkul satışı

Şirketler, gayrimenkulün satışı nedeniyle fatura düzenlemek ve ayrıca KDV de tahsil etmek zorundadırlar. Gayrimenkulün satışından doğan kazanç da vergiye tabidir.

  • Eşe ve çocuğa alınan gayrimenkul

Gayrimenkulün, eş ve çocuğa alınması ancaködemesinin aile reisi tarafından yapılması halinde, karşılıksız bir alım söz konusu olur. Bu ise veraset ve intikal vergisine tabidir. Eş ya da çocuğun, beyanname verip, yüzde 5-15 arasında oranı değişen, veraset ve intikal vergisini ödemeleri gerekir.

Tapu müdürlüğüne giderken üzerinizde yüklü meblağda para taşıma ya da dolandırıcılığa maruz kalma gibi sorunlara karşı belirtmek isterim ki ;

Gayrimenkul alım satımlarında alıcı ya da satıcının endişelerini giderebilen ödeme yöntemlerinden birisi de bloke çek‘tir. Hesapta bulunan paranın, çek tutarı kadar bloke edilmesiyle düzenlenen bir çek türüdür.

 

Adsızftgh

2- İPOTEK

İpotek, doğmuş veya ileride doğacak borç için bir taşınmazın teminat olarak gösterilmesidir.

Bankalarca veya kamu kurum ve kuruluşlarınca verilen krediler için ipotek yapıldığı gibi, satıcının parasının tamamını alamadığı durumlarda, alınan borç için teminat istenildiğinde veya ticari faaliyetlerde teminat olarak göstermek için taşınmaz ipotek ettirilebilir.

İpotek işlemi için yazılı bir talep gerekmektedir.

2-A ) İpoteğin Tesisi

Talep dilekçesinde;

– ipoteğin miktarı,

– süresi,

– derecesi,

– ipotek tesis edecek kişinin kimlik bilgileri, eğer tüzel kişi ise ünvanı bildirilir.

Gerekli Belgeler

  1. İpotek edilecek taşınmaz mala ait tapu senedi
  2. Alacaklı ve borçlunun veya yetkili temsilcilerinin fotoğraflı nüfus cüzdanları
  3. Alacaklının ve borçlunun bir adet vesikalık fotoğrafları.
  4. Akitte taraflardan biri veya ikisi vekille temsil edilmişse, ayrıca temsile ilişkin belge.
  5. Eğer taraflardan biri tüzel kişi ise; ipotek tesis etmek için ticaret sicil memurluğundan alınmış yetki belgesi, imza sirküleri, vergi levhası fotokopisi, kaşe ve yetkili kişilerin kimlik belgeleri

İşlemin Mali Yönü

  1. İpotek bedeli üzerinden binde 3.96 tapu harcı ve binde 8.25 oranında damga vergisi; ipotek borçlusundan tahsil edilir.
  2. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret.
  3. Bankalar tarafından kullandırılan kredilerin temini ve teminatında harç ve damga vergisi muaf tutulmuştur.

2-B ) İpoteğin Terkini (kaldırılması)

Kamu tüzel kişileri bankalar ve finans kurumları lehine tesis edilmiş ipotekler o banka veya finans kurumunun terkin için yazdığı yazı ile terkin edilebilir.

Bunların dışında kalan gerçek ve tüzel kişilerin lehine tesis edilmiş ipotekler, bu kişi veya temsilcilerinin bizzat tapu dairesine gelerek istemde bulunmaları halinde terkin edilir. Tutarı her yıl yeniden belirlenen maktu terkin harcı tahsil edilir.

2-C ) İpoteğin Çeşitleri

2-C-1 ) Alıcı İpoteği ( Banka İpoteği )

Alıcının, satın alma işleminde bankadan kredi kullandığı durumlarda satış ve banka ipoteği birlikte veya hemen birbiri ardına yapılır.

Satış işleminde belirttiğimiz gibi; gayrimenkul alım-satımında, vergi ve harç ile bağlantılı birçok özel durum söz konusudur.

Bunun yanında banka kredili işlemlerde; banka da olaya taraf olur ve olayın hukuksal boyutu daha da genişler.

Satış ve banka ipoteği işlemi için satış evrakları ile birlikte ipotek evrakları da tapuya götürülmeli ve aynı anda başvuru yapılmalıdır. İmza sırasında; alıcı, satıcı ve banka yetkilisi aynı anda tapuda bulunur. Satıcı parasının bir kısmını alıcıdan (nakit, çek veya banka transferi) bir kısmını ise ipotek tesisi karşılığında bankadan alır. Satış ve banka ipoteğinin birlikte yapılacağı durumlarda; ödeme şeklinin ne şekilde olacağı, satıcının parasını nasıl alacağı daha önceden ayarlanmalı son anda sürprizlerle karşılaşılmamalıdır. Satıcı parasını imzadan önce almak isteyeceği gibi, banka yetkilisi de ödeme talimatını satıştan sonra yapmak isteyecektir.

Satıcının daha önce kullandığı bir banka kredisi var ve bundan dolayı daha önce gayrimenkul üzerinde başka ipotekler tesis edilmiş ise; işlemin tarafları artar. Satıcı, satıcının kredi kullandığı bankanın yetkilileri, alıcı ve alıcının kredi kullandığı bankanın yetkilileri, işlemi önceden organize etmelidir.  İpoteğin kaçıncı derecede konulacağı, ilk sıradaki ipoteklerin ne zaman kaldırılacağı, ödemenin tapuda satıcıya ve ilk ipotek sahibi bankalara ne şekilde yapılacağı gibi benzer sorunlar; taraflarca tapuda imza aşamasından önce halledilmelidir.

Gerekli Belgeler :

  1. Satılması istenen taşınmaza ait tapu senedi,
  2. Satıcı ve alıcıların fotoğraflı nüfus cüzdanları, (pasaport veya avukat kimliği ile işlem yapılabilmekte ancak ehliyet ile işlem yapılmamaktadır)

Satıcıların birer, alıcıların ikişer adet son altı ay içinde çekilmiş vesikalık fotoğrafları

  1. Tapu sahibi işleme bizzat gelmiyor ise, temsile ilişkin belge, (Vekâletname, vasi kararı, kayyım kararı vb. )Vekil veya temsilci olan kişinin fotoğraflı nüfus cüzdanı ve bir adet vesikalık fotoğrafı,

Yine alıcılardan da bizzat gelmeyen var ise onları temsil eden kişilerin fotoğraflı nüfus cüzdanları, vesikalık fotoğrafları ve temsile ilişkin belge

  1. Satışı yapılacak olan taşınmaza ait ilgili belediyeden alınmış emlak beyan değerini gösteren belge.
  2. Kat mülkiyeti kurulmuş gayrimenkullerde DASK poliçesi
  3. Banka tarafından hazırlanan ipotek evrakları. (Talepname, harç muafiyet yazısı, resmi senet örnekleri, şartname, tapuda işlem yapmak için krediyi veren bankaya ait yetki belgesi, ipotek için gelecek olan kişiye ait kimlik (vekil ise; vekaletname ve fotoğraf) vs.
  4. Daha önce kaldırılması gereken satıcıya ait bir ipotek var ise; satıcının kredi kullandığı bankaca yazılmış ipotek fek talebi, imza sirküleri ve yetki belgeleri

Satıcı veya alıcıdan herhangi biri tüzel kişi ise, yukarıdaki yazılı evraklara ek olarak;

  1. Şirket İmza Sirküleri (asıl)
  2. Kayıtlı bulunulan ticaret odasından (2644 Sayılı Tapu kanununa göre ) o yıla ait düzenlenmiş yetki belgesinin aslı
  3. Şirketin vergi levhası fotokopisi veya vergi numarasını gösterir belge
  4. Şirket yetkilisinin nüfus cüzdanı ( ya da pasaportu). İşlem temsilci tarafından yapılacaksa; temsile ilişkin belge (vekaletname vs.) temsilcinin nufüs cüzdanı e bir vesikalık fotoğrafı
  5. Şirket kaşesi

 İşlemin Mali Yönü

  1. Taşınmaz malların satış işlemlerinde, satış bedeli üzerinden satıcı ve alıcı için ayrı ayrı binde 16,5 oranında tapu harcı tahsil edilir. (Harca esas bedel;  ilgili belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az olamaz. Eğer satış bedeli, belediyece hesaplanan emlak beyan değerinden az ise; satış değeri ve harca esas değer ayrı ayrı bildirilir, harçlar beyan değeri üzerinden hesaplanır, satış değeri tapu üzerine ayrıca yazdırılır)
  2. Döner Sermaye işletmesince belirlenen tarifeye göre döner sermaye ücreti alınır.
  3. Ayrıca taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir.
  4. Banka kredili işlemlerde, tapudan verilecek ipotek resmi senet örnekleri için suret harcı
  5. satış ve ipotek işlemi ayrı ayrı yapılıyorsa ipotek işlemi için döner sermaye ücreti

Alıcı İpoteği ( Banka İpoteği ) ‘nin Terkini ( Kaldırılması )

Bankalar ve finans kurumları lehine tesis edilmiş ipotekler o banka veya finans kurumunun terkin için yazdığı yazı ile terkin edilebilir. Terkin yazısı ile birlikte ekte; imza sirküleri ve yetki belgeleri olmalıdır. Bazı bankalar ise istem belgesi düzenleterek terkin işlemini gerçekleştirirler. Bu durumda bankanın yetki belgesi veya vekaletname ile yetkilendirdiği kişi bizzat tapuya gelerek ve imza atarak terkin işlemini gerçekleştirir.

2-C-2) Satıcı İpoteği

Satıcı satış bedelinin tamamı almamış, geriye bir miktar bakiye alacak kalmış ise ve satıcı talep ederse kalan alacak miktarı için kanuni ipotek tesis edilir. Satış tarihinden itibaren üç ay içinde kanuni ipotek tesisi yapılabilir. Kanuni ipotek sadece bu satışa konu taşınmaz mal üzerine işlenebilir. İpoteğin miktarı toplam satış miktarını geçemez.

Kanuni ipotek tesisinde de borç miktarı üzerindenbinde 3.96 tapu harcı ve binde 8,25 oranında damga vergisi, ipotek borçlusundan tahsil edilir. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret alınır.

2-D ) Hükmen İpotek

Malikin rızasına tabi olmadan mahkeme kararıyla kurulabilen ipotek demektir.

2-E ) Kanuni İpotek

Bir kanun hükmü tarafından ön görülmüş olan ve alacak miktarının belli olması halinde malikin rızasına tabi olmadan alacaklının tek taraflı istemi ile tapu sicilinde derece sütununa (K) harfi ile tescil edilen ipoteklerdir. Örnek; satış, taksim, ölünceye kadar bakma akdinde kanuni ipotek tesisi mümkündür.

Not : İpotek Tesisi Hakkında Bilinmesi Gerekenler Kavramlar

  • İpotek İblağı: Önceden tesis edilmiş ipoteğin bedelinin resmi senet düzenlenerek arttırılmasıdır.
  • İpotekten Kurtarma: İpoteğe dahil gayrimenkullerden bir veya birkaçının ipotek kapsamı dışına çıkarılmasıdır. İpotek alacaklısının talebi ile tescil istem belgesi düzenlenerek yapılır
  • İpoteğe Teminat İlavesi: İpotek kapsamına yeni bir gayrimenkulun resmi senet düzenlenerek ilave edilmesidir.
  • İpotek Derecesi: İpoteğin tapu kütüğünde tescil edildiği derecedir. İpoteklerin birbirine olan öncelik hakkı tescil edildikleri tarih ve yevmiye sırasına göre değil bulundukları dereceye göre belirlenir. İpoteklerin tapu kütüğünün diğer sütunundaki haklara olan önceliği ise tescil edildikleri tarih ve yevmiyeye göre belirlenmektedir. İpoteğin bulunduğu derecenin resmi senet düzenlenerek yükseltilmesi ve indirilmesi mümkündür. Derece içinde sıralar mevcuttur. Talep edilmesi halinde belli bir derecenin belli bir sırasına (3/2 gibi) tescil yapmak mümkündür.
  • İpotek Alacağının Temliki: İpotek alacağının resmi senetle veya noterde düzenlenmiş bir sözleşme ile alacaklı tarafından bir başkasına devredilmesi işlemidir.
  • Garame Anlaşması: İpoteğin tesisi sırasında veya sonradan birden çok ipotek alacaklısı arasında yapılan ve gayrimenkulün paraya çevrilmesi halinde, üst derecedeki ipoteğin öncelikli olması hakkını kaldırarak, alacak miktarları arasındaki orana göre satış bedelinin paylaştırılmasını ön gören bir anlaşmadır.
  • Mahfuz Meblağ: Gayrimenkul malikinin TL veya yabancı para üzerinden bir tutar belirleyerek saklı tuttuğu bu tutarı ilerde kullanmak üzere tapu kütüğünde bir derece işgal edecek şekilde tescil ettirmesidir. Öndeki ipotek derecesinin terkini suretiyle de mahfuz meblağ (korunmuş miktar) oluşabilir.
  • Serbest Dereceden Yararlanma: Ancak sözleşme ile tesis edilebilen, tapu kütüğünün şerhler sütununa yazılan, ipoteğin kendisinden üst derecede boşalma olması halinde boşalan üst dereceye kendiliğinden yükselme hakkıdır.

 

460c8262c36b395c55ef4cb52c63461b

3- MİRAS YOLUYLA İNTİKAL

Bir kimsenin ölümü halinde, ölen kişiye ait gayrimenkul kanuni mirasçılara geçer. Kişinin ölümüne bağlı olarak, kanundan doğan mirasçılık söz konusu olabileceği gibi mirasçılık sözleşmesine (vasiyetname) dayanan mirasçılı da söz konusu olabilir.

Mirasçıların, kendilerine intikal eden gayrimenkulle ilgili olarak işlem yapabilmeleri için öncelikle mirasçı olduklarını kanıtlamaları gerekir. Bunun için mümkün olan en kısa zamanda mahkemeye başvurarak veraset belgesi (mirasçılık belgesi) almaları gerekmektedir. Veraset belgesi, ölen kişinin mirasçılarının kim olduğunu ve miras hisselerini belirtir.

Mirasın intikali ise gayrimenkulün veraset belgesine göre mirasçılar adına tescilidir. İntikal işlemi, müşterek mülkiyet (hisseli mülkiyet) şeklinde yapılacaksa, bütün mirascıların bizzat ya da temsilcileri yoluyla (vekaletname vs.) işleme katılmaları gerekmektedir. Mirasçılardan birinin ya da birkaçının eksik olması halinde ise, intikal işlemi iştirak halinde mülkiyet olarak tescil edilir. Bu durumda hissedarlar paylarından serbestçe tasarruf etme hakkına sahip olamazlar. Hissedarlar birbirine paylarını devredebilir ancak dışarıdan birine satış yapamaz. Bir mirasçı da iştirak halinde intikal işlemi yaptırabilir ancak iştirak durumunu tek başına ortadan kaldıramaz.

Mirasın Taksimi ( Paylaşımı )

Miras, iştirak halinde mülkiyet olarak mirasçılara intikal eder. İntikal işlemi, veraset belgesinde belirlenen kanuni miras oranlarıyla yapılabileceği gibi mirasçılar paylaşmanın nasıl yapılacağını serbestçe de kararlaştırabilirler. Taksim (Paylaşma) sözleşmesi noterde ya da tapuda yazılı şekilde yapılabilir.

Taksim sözleşmesi noterde yapılmamış ise için tüm mirasçıların tapuda istemde bulunması gerekmektedir. Noterde yapılan sözleşmelerde; mirasçıların imzaları onaylanmış ve tescili isteme yetkisi devredilmiş ise, her paydaş kendine düşen gayrimenkulün tek başına tescili için tapuya başvurabilir. Bu durumda sadece tescili yapılan gayrimenkul üzerinden taksim harcı tahsil edilir.

Miras taksiminde iştirakçilerin tümünün gayrimenkul veya hisse alması şart değildir. Mirasa dahil menkul mallar veya haklar da alınarak taksim yapılabilir. İştirakçilerden sadece birine intifa hakkı düşecek şekilde taksim yapılması da mümkündür. Taksim işlemi yapılırken, sadece gayrimenkul taksimi yapılacak ve herkes hazır bulunabilecekse sözleşmenin tapuda yapılması kolaylıktır. Ancak menkul ve gayrimenkul mallar ve başka haklar da paylaşılacaksa sözleşmenin noterde yapılmasında fayda vardır.

İşlemlerde Gerekli Belgeler :

  1. İntikali istenen taşınmaz malın tapu senedi
  2. İntikal isteminde bulunan mirasçıların fotoğraflı nüfus cüzdanı ve vesikalık fotoğrafları
  3. Veraset belgesinin aslı yada mahkeme veya noter onaylı örneği.
  4. İntikal talebi, temsilci tarafından yapılıyor ise, ayrıca temsile ilişkin belge ve temsilcilerin fotoğraflı nüfus cüzdanları ve vesikalık fotoğrafları
  5. Tapu senedine yapıştırılması isteniyor ise, talepte bulunan mirasçının ve mirasçıların vesikalık fotoğrafları.
  6. İşlem yapılacak olan gayrimenkul, kat mülkiyetli ise DASK poliçesi
  7. Vergi dairesinden alınan ilişik kesme yazısı (mirasın intikali için veraset ve intikal vergisinin yatırılması şartı yoktur ancak ardından yapılacak her türlü işlemlerde satış, pay temliki, devri vs için bu yazı aranacaktır. Bu işlemin intikal sırasında yapılmasında fayda vardır)
  8. Miras taksimi, pay temliki, devir veya satış gibi işlemler de yapılacaksa belediyeden alınan emlak beyan değerini gösteren yazı
  9. Miras taksimi noter tarafından yapılmış ise; noterde yapılan sözleşmenin aslı
  10. Vasiyetnamenin uygulanması işlemi gerçekleşecekse; mahkemece  tescil için yazılan yazı, tenfiz kararı ve vasiyetnamenin mahkemece onaylı bir örneği ibraz edilir.

İşlemlerin Mali Yönü :

  1. İntikal işlemlerinde; döner sermaye işletmesince belirlenen tarifeye göre döner sermaye ücreti.
  2. Elbirliği halindeki tescilli taşınmazların müşterek mülkiyete çevrilmesinde işlem başına 55 TL iştirak halinin bozulması için harç
  3. Mirasçılar arasında taksim işlemi yapılacaksa; emlak beyan değeri üzerinden binde 19.8 (Taksim işlemlerinde harç oranı binde 9.9 dur ancak miras yoluyla oluşan ortak mülkiyetlerin taksiminde harç oranı binde 19.8 dir)
  4. Pay temliki yapılacak ise; pay temliki bedelli ise satış olarak kabul edilir. Bu nedenle, taşınmaz malın emlak beyan değerinden az olmamak kaydı ile ayrı ayrı binde 16,5 oranında harç tahsili gerekir. Pay temliki, bir bedel alınmadan bağış olarak yapılıyorsa kayıtlı değer üzerinden payı temlik alan mirasçıdan binde 59,4 oranında harç tahsili gerekir.
  5. Vasiyetnamenin uygulanmasında ise;  binde 9.9 oranında tapu harcı ve döner sermaye ücreti alınır.

 

imar-plani-olmayan-yerde-satis-vaadi-sozlesmesi-yapmak-tescil-davasi

4- İŞTİRAKİN (ELBİRLİĞİNİN) BOZULMASI

İntikal işlemi iştirak halinde yapılmış ise müşterek mülkiyete (hisseli) geçmek için iştirakin bozulması gerekmektedir. Müşterek mülkiyet esasına geçebilmek için tüm iştirakçilerin veya temsilcilerinin istemi ya da bu yönde bir mahkeme kararının getirilmesi gerekir.

 

3

5- VASİYETNAMENİN UYGULANMASI (TENFİZİ)

 Vasiyetname, kişinin mal varlığı ile ilgili olarak ölümünden sonra tasarrufta bulunması işlemidir. Vasiyetname hazırlayabilmek için ayırt etme gücüne sahip olmak gerekir. Vasiyetnamenin düzenlenmesi onun hemen hüküm ifade etmesi anlamına gelmez. Vasiyetnamenin uygulanması için; kanuni veya atanmış mirasçılar vasiyetnamenin tenfizini mahkemeden talep ederler. Mahkemece vasiyetin uygulanmasına karar verilmesi halinde mirasçılar tapu sicil müdürlüğüne başvuruda bulunur.

 

BNKL

6- KAT MÜLKİYETİ

Tamamlanmış bir yapının kat, daire, iş bürosu, dükkân, mağaza, mahzen, depo gibi bölümlerinden ayrı ayrı ve başlı başına kullanılmaya elverişli olanları üzerinde, o taşınmaz malın maliki veya ortak malikleri tarafından, Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerine göre, bağımsız mülkiyet hakları kurulabilir. Kat mülkiyeti, arsa payı ve ana taşınmaz maldaki ortak yerlerle bağlantılı özel bir mülkiyet türüdür.

Kat mülkiyeti, bu mülkiyete konu olan ana yapının bağımsız bölümlerinden her birine kat irtifakının kurulduğu tarihteki, doğrudan doğruya kat mülkiyetine geçilme halinde ise, bu tarihteki değeri ile oranlı olarak tahsis edilen arsa payının ortak mülkiyet esaslarına göre açıkça gösterilmesi suretiyle kurulur. Bağımsız bölümlerden her birine tahsis edilen arsa payı, o bölümlerin değerinde sonradan meydana gelen çoğalma veya azalma sebebiyle değiştirilemez. Kat Mülkiyeti Kanununun 44 üncü maddesi hükmü saklıdır. Kat irtifakı arsa payına bağlı bir irtifak çeşidi olup, yapı tamamlandıktan sonra arsanın malikinin veya kat irtifakına sahip ortak maliklerin veya bunlardan birinin tapu idaresine yapacağı yazılı bir istem üzerine, bu kanunda gösterilen şartlar uyarınca, kat mülkiyetine çevrilir .

Ana taşınmaz malın tümünün mülkiyeti “Kat mülkiyetine” çevrilmeden o taşınmaz malın bir veya birkaç bölümü üzerinde kat mülkiyeti kurulamaz. Kat mülkiyeti kurulurken aynı katta birbirine bitişik bulunan birden fazla bölüm, kat mülkiyeti kütüğüne tek bağımsız bölüm olarak tescil edilebilir.

Kat mülkiyeti kütüğüne tescil edilen her bağımsız bölüm ayrı bir taşınmaz mal niteliğini kazanır ve kütükte o bölümün tasdikli plânındaki numarayı alır.

Kat mülkiyetinin kurulmasının şartları:

  • Ana yapı tamamlanmış olmalıdır. Kat mülkiyeti ancak tamamlanmış yapılar üzerinde kurulabilir. Bir yapının belli bir kısmı bitirilmiş olsa dahi, bitirilen bölümlerde kat mülkiyeti kural olarak kurulamaz. Plan ve projesinde mevcut olan tüm bağımsız bölümlerin bitirilmiş olması gerekir. Ancak bir arsa üzerinde inşa edilen blok ve yaygın yapılar için Kat Mülkiyeti Kanununun geçici üçüncü maddesi ile bunun aksine hükümler getirilmiştir.

Buna göre;

Bir arsa üzerinde birden çok yapının varlığı halinde, aşağıdaki kurallar dikkate alınır:

– Vaziyet plânına göre yapılacak tüm bağımsız bölümlerden yüzde kırkının veya blok inşaatlarda her biri en az sekiz bağımsız bölümü kapsayan blok veya blokların tamamlanmış bulunması halinde, tamamlanan bağımsız bölümler için kat mülkiyetine geçilebilir.

– Yapılardan her birine ilişkin ortak giderler o yapıdaki kat malikleri, bütün yapılar için müşterek tesis ve yerlere ilişkin ortak giderler bütün kat malikleri tarafından 20 nci maddedeki kurala göre karşılanır. Yapılardan bir kısmının tamamlanmamış olması halinde, kat irtifakı sahipleri de, kendilerini ilgilendirdiği ölçüde ortak tesis ve yerlere ilişkin giderlere katılırlar.

– Blok yapılarda, bunlardan yalnız birine ilişkin sorunların çözümlenmesinde, kat malikleri kurulu, o blokta bulunan bağımsız bölüm maliklerinden oluşur.”

  • Bölümleri bağımsız olmalıdır: Bağımsız olmaktan kasıt, bölümün başlı başına Bağımsız kullanıma elverişli olmasıdır.
  • Ana taşınmazın tümü kat mülkiyetine çevrilmelidir.
  • Ana taşınmazın tümünün mülkiyeti (kat mülkiyetine) çevrilmeden o taşınmazın yalnız bir veya birkaç bölümü üzerinde kat mülkiyeti kurulamaz. Bu kuralın istisnası yukarıda sözü edilen blok ve yaygın yapıların kat mülkiyetine çevrilmesinde görülmektedir .
  • Ana yapı kagir olmalıdır.
  • Kat mülkiyeti kurulmak istenen yapının tümünün kâgir olması gerekir. Ahşap veya toprak yapılarda kat mülkiyeti kurulamaz. Kagir olmaktan kasıt binanın iskeletinin beton veya çelikten inşa edilmiş olmasıdır.

Gerekli Belgeler

  1. Genel İnşaat Projesi :

Yapı veya yapıların dış cepheler ve iç taksimatı bağımsız bölüm, eklenti, ortak yerlerinin ölçüleri ve bağımsız bölümlerin konum büyüklüklerine göre hesaplanan değerleriyle oranlı arsa payları ve bağımsızbölümlerin yapı inşaat alanı da açıkça gösterilmek suretiyle, proje müellifi mimar tarafından yapılan ve anagayrimenkulün maliki veya bütün paydaşları tarafından imzalanan, yetkili kamu kurum ve kuruluşlarınca onaylanan mimari proje ve birden çok yapılarda yerleşimlerini gösteren vaziyet planı alınması Bir arsa üzerine birden fazla inşa edilen yapıların her birinin projede ayrı ayrı gösterilmesi ve blok yapılarda, her blok için ayrı proje verilmesi zorunludur

  1. Vaziyet Planı :

Bir arsa üzerinde yapılan birden fazla yapıların (blok veya ayrı ayrı) arsa içindeki konumu, varsa özel yol, yeşil saha, spor tesisleri gibi ortak yerlerin açıkça gösterilmesi ve belediyece tasdik edilmiş olması gerekir. Genel inşaat projesinde, vaziyet planı mevcut ise ayrıca vaziyet planı ibrazına gerek yoktur.

  1. Yapı Kullanma İzin Belgesi (İskan Ruhsatı):

Tüm bağımsız bölümlere ilişkin yapı kullanma izin belgesi aranmalıdır.

  1. Liste:

Listenin, her bağımsız bölümün arsa payını, kat, daire, iş bürosu gibi nevini ve bunların birden başlayıp sıra ile giden numarasını, varsa eklentisini göstermesi ile ana gayrimenkulün maliki veya bütün paydaşları tarafından imzalanması gerekir.

  1. Yönetim Planı:

Ana gayrimenkulün yönetimini düzenleyen yönetim planının her sayfasının bütün maliklerce imzalanmış olması gerekir.

  1. Maliklerin kimlikleri ve vesikalık fotoğrafı.
  1. Kat irtifakı kurulmuş bir taşınmaz malın kat mülkiyetine geçişte; 1, 2, 4, 5 inci maddelerdeki belgeler kat irtifakı tesisinde alındığından yeniden ibraz edilmesine gerek yoktur. Sadece, yapı kullanma izni (iskan ruhsatı), fotoğraf ve yönetim planının (verilmemiş ise) ibrazı halinde maliklerden birinin veya yöneticinin talebine istinaden kat mülkiyeti kurulur.

 İşlemin Mali Yönü

  1. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil ettirilir.
  2. Kat mülkiyeti kurulması işlemi hiç bir vergi ve harca tabi değildir. (Cins tashihi işlemi hariç) Kat mülkiyeti ile beraber cins değişikliği de talep ediliyorsa cins değişikliği için vergi dairesi tarafından Binde 15 oranında cins değişikliği harcı tahsil edilmiş olması aranmalıdır.

Terkini        

Kat mülkiyeti, kat maliklerinin tamamının talebi ile, ana taşınmaz malın tamamen yok olması ile, ana  taşınmaz malın kamulaştırılması ile ve ana yapının harap olması halinde son bulur.

Kat mülkiyetinin terkininde 492 sayılı harçlar yasasının 4 sayılı tarifesinin 13/c  pozisyonu gereğince onbinde 5.5 oranında tapu harcı tashih harcı,

Döner sermaye işletmesince belirlenen oranda ücret tahsil edilir

 

gayrimenkul43

7- İNTİFA HAKKI ( KULLANMA )

Gayrimenkul üzerindeki yararlanma ya da kullanma hakkına intifa hakkı denir. Gayrimenkul sahibi; mülkiyeti üzerinde tutup kullanma hakkını başkasına devreder. İntifa hakkı sahibi; gayrimenkulden yararlanma yetkisine sahip olur. Gayrimenkul üzerinde fiili ya da hukuki tasarruflar yapamaz. (gayrimenkulü satamaz, ipotek ettiremez vs.)

İntifa hakkı ticari faaliyetler için tesis edilebileceği gibi bazen de anne ya da baba gayrimenkulün intifa hakkını üzerinde bırakarak çıplak mülkiyet hakkını çocuklarına devretmektedirler. Anne baba; hayatta kaldığı sürece gayrimenkulü diledikleri gibi kullanmakla beraber; vefat halinde miras veya intikal işlemi yapmaya gerek kalmadan gayrimenkul çıplak mülkiyet sahibi çocuğa kalır.

İntifa hakkı mirasçıya intikal etmez ve devredilemez.

Gerekli Belgeler

  1. İntifa hakkı tesis edilecek taşınmaz malın tapu senedi,
  2. İntifa hakkı tesisini isteyen tarafların veya yetkili temsilcilerinin fotoğraflı nüfus cüzdanları,
  3. Tarafların birer vesikalık fotoğrafı.
  4. İntifa hakkı mahkeme kararı ile tesis edilecekse kesinleşmiş mahkeme kararı.

İşlemin Mali Yönü

  1. İntifa hakkı tesisinde; ilgili belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az olmamak üzere bildirilen bedel üzerinden binde 16,5 oranında tapu harcı tahsil edilir. İntifa hakkı bedelsiz olarak tanınıyor ise, binde 59,4oranında tapu harcı tahsil edilir.
  2. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret alınır.

İntifa Hakkının Terkini

  1. Kanuni mirasçılar dışında, intifa hakkından, kuru mülkiyet sahibi lehine ivazsız (bedelsiz) feragat edilmesinde veya süreli intifa haklarında, sürenin dolması sebebiyle intifa hakkının terkininde, işleme konu taşınmazın ilgili belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az olmamak üzere, bildirilen değer üzerinden binde 59.4 oranında tapu harcı, kuru mülkiyet sahibinden tahsil edilir. İntifa hakkından feragat, bir bedel karşılığında yapılmakta ise,binde 16,5 oranında tapu harcı tahsil edilir.
  2. İntifa hakkı sahibinin bu hakkından, kanuni mirasçı olan kuru mülkiyet sahipleri lehine bedelsiz feragat etmesi halinde, sadece terkin harcı tahsil edilir.
  3. İntifa hakkı sahibinin ölümü sebebiyle terkinde, sadece terkin harcı tahsil edilir.

 

shutterstock_17578686521312

8- BAĞIŞ (HİBE)

Bir bedel ya da başka bir karşılık olmadan, bir malın mülkiyetinin bir başkasına devredilmesine bağış (hibe) denir.

Reşit olmayan kişiler, zihinsel özürlüler, reşit olmuş ancak temyiz kudreti olmayanlar, kanuni temsilcilerinin izni olsa dahi bağış yapamaz. Vasiler; vesayeti altındaki kişinin malını bağışlayamaz.

Veliler; velayeti altındaki küçüklerin malını bağışlayamaz. Küçük ve kısıtlılar kendilerine yapılan bağışı kabul edebilirler. Ancak veli ya da vasi, küçük veya kısıtlıyı bu bağışı kabulden men edebilir.

Bağışı yapan kimse, bağışı kabul eden kimseye bir takım mükellefiyetler yükleyebilir. Bunlar bir şeyi yapma şeklinde olabileceği gibi bir şeyi yapmaktan kaçınma şeklinde de olabilir.

Bağışta bulunacak kişi, gayrimenkulü çocuklarından birine ya da eşine bağışlaması halinde; diğer mirasçıların da saklı pay hakkı vardır. Diğer mirasçılar bu duruma itiraz etme hakkına sahiptir.

Bu durumda saklı pay hakları bağışlanamadığı için bu hakları korunur.

Bağış rücu şartı ile de yapılabilir. Rücu şartı ile bağış; bağışı kabul edenin bağışı yapandan önce ölmesi halinde, mülkiyetin bağışı yapana geri dönmesine rücu şartı denir.

Gerekli Belgeler

  1. Bağışlanacak taşınmaz mala ait tapu senedi
  2. Bağışlayan ve bağışı kabul edenlerin fotoğraflı nüfus cüzdanları,
  3. Bağışlayanın bir, bağışı kabul edenin iki adet, son altı ay içinde çekilmiş fotoğrafları.
  4. Akitte taraflardan biri veya ikisi vekil, vasi, kayyım ve kanuni temsilci ile temsil edilecek ise, ayrıca temsile ilişkin belge.
  5. Söz konusu taşınmaz mala ait, ilgili Belediyeden Emlak beyan değerini gösteren belge.

İşlemin Mali Yönü

  1. Bağışlanan taşınmaz malın belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az olmamak üzere beyan edilen değeri üzerinden binde 59,4 oranında tapu harcı, bağışı kabul edenden tahsil edilir.
  2. Ayrıca taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir.
  3. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret alınır.

 

expert groups_OI_6_2014_1 (1)

9- TRAMPA

Trampa, bir malın başka bir malla değiştirilmesidir. Değiştirilecek mallar taşınır veya taşınmaz mal olabilir. Trampa edilecek taşınmaz malların değerlerinin birbirine eşit olması şart değildir. Değerler arasında eşitlik olmadığı takdirde, aradaki fark bir miktar para ödenerek denklik sağlanabilir. Tapu sicil müdürlüğünün trampada değerleri eşitlemek konusunda bir müdahale yetkisi yoktur. Değerlerin eşit olmadığından bahisle akdi yapmaktan kaçınması da mümkün değildir. Değer eşitliği için ödenecek bir bedel işlem sırasında peşin ödenmeyerek, ileride ödenecekse bunun için kanuni ipotek tesis edilebilir. Farklı il ve ilçelerde bulunan taşınmaz malların trampa yapılması mümkündür.

Gerekli Belgeler

  1. Trampası yapılacak taşınmaz mallara ait tapu senetleri.
  2. Trampa yapılacak maliklerin veya yetkili temsilcilerinin fotoğraflı nüfus cüzdanları,
  3. Trampa yapanların ikişer adet vesikalık fotoğrafı.
  4. Akitte taraflardan biri veya ikisi kanuni temsilci (vekil, vasi, kayyum) ile temsil edilecek ise, ayrıca temsile ilişkin belge.
  5. Sözkonusu taşınmaz mala ait, ilgili Belediyeden Emlak beyan değerini gösteren belge.

İşlemin Mali Yönü

  1. Taşınmaz malların ilgili belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az olmamak üzere, her iki taraftan ayrı ayrı binde 16.5 oranında tapu harcı, tahsil edilir.
  2. Ayrıca taşınmaz malların varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir.
  3. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret alınır.

 

AAEAAQAAAAAAAAXzAAAAJDZmMjgwMGM3LWFiZmYtNDRiNy1hODZmLWY5MTYxZjM5YmJmYg

10- SATIŞ VAADİ ŞERHİ

Satış vaadi, ilerideki yapılacak satış akdinin taahhüdü niteliğinde olan bir ön akittir. Satış vaadi sözleşmeleri noterlerce düzenleme şeklinde tanzim edilir. Dışarıda hazırlanarak imzaları noterce tasdik edilmiş satış vaadi sözleşmeleri geçersizdir. Taraflardan birinin istem halinde tapu kütüğünün şerhler sütununa şerh edilmesi mümkündür. Şerh tarihinden itibaren beş yıl geçtikten sonra üçüncü kişilere karşı hüküm ifade etmez. Ancak şerhin sicilden terkini için malikin talebi gerekir.

İştirak halinde mülkiyette hissedarlar hisselerini iştirak hali bozulmadan satışını vaat edebilirler.

Hacizli ve ipotekli taşınmaz malların satışının vaadinde sakınca yoktur.

Taşınmaz mala yasalarla getirilen yasak veya kısıtlamaların olması halinde satış vaadine konu edilmesi mümkün değildir.

Bir Taşınmaz malın henüz bölünmemiş parçasının satışı vaat edilen parçanın sınırlarının ve miktarının belirlenmiş olması halinde satışı vaat olunabilir. Bunun geçerliliği imar mevzuatı açısından sakınca olmamasına bağlıdır.

Yabancıların taşınmaz mal edinemedikleri yerlerde karşılıklılık esasına göre satış vaadi sözleşmesinin şerhi mümkün değildir.

Satış vaadinin vaadi mümkün olup, (vaat lehdarının taşınmaz malın mülkiyetini adına tescil ettirmediği müddetçe) ancak, tapu siciline şerhi mümkün değildir.

Satış vaadi sözleşmesi ile alacaklı duruma gelen kimse bu hakkını satış vaadi sözleşmesinde aksine bir hüküm yoksa ve devir edilebileceği belirlenmişse, devredebilir. Böyle bir devrin tapu siciline şerhi noterde düzenlenen devre ilişkin sözleşmeye dayanarak yapılabilir, bu sözleşmenin tadili kapsamındadır. Dolayısıyla eski şerh terkin edilerek yeni şerh tesis edilir. Ancak; MK 1019. maddesi hükmü gereğince taşınmaz mal malikine  bilgi verilmesi gerekir.

Bir taşınmaz malın birden fazla satış vaadine konu edilmesi ve tapu siciline şerhi mümkündür.

İstenen Belgeler

  1. Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı
  2. İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge (vekaletname vs.)
  3. Noterce düzenlenmiş gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi
  4. Taşınmaz mal bina ise deprem sigortası

İşlemin Mali Yönü

  1. Binde 5.94 oranında harç tahsili gerekir.
  2. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

Terkini:

Satış vaadinin tapu siciline şerhinden itibaren 5 yıl sonunda taşınmaz mal malikinin talebi ile ve her zaman içinde satış vaadi lehdarının talebi ile terkin edilir. Terkininde maktu terkin harcı alınır.

 

55e5b3d756593a1ab84b6a14

11- SÜKNA (OTURMA) HAKKI

Oturma hakkı, bir binadan veya onun bir bölümünden konut olarak yararlanma yetkisi verir. Oturma hakkı, başkasına devredilemez ve mirasçılara geçmez. Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, intifa hakkına ilişkin hükümler oturma hakkına da uygulanır.

Oturma hakkı iki şekilde tesis edilir. Birincisi oturma hakkı alacak olan ile mal sahibi arasındaki sözleşme ile olur.

İkincisi; edinilmiş mal rejiminde sağ kalan eş, ölen eşine ait olup da birlikte yaşadıkları konut üzerinde kendisine mahkemece intifa veya oturma hakkı tanınması durumunda, sağ kalan eşin bu yolda verilmiş mahkeme kararını ibraz ve talep etmesi halinde tapu sicil müdürlüğünce re’sen tesis edilmesi ile olur.

Oturma hakkı şahsa sıkı sıkıya bağlı bir hak olduğu için, başkalarına devredilemez. Oturma hakkı sahibinin rızası olmadıkça bu hakkını kira yolu ile de olsa başkalarına devredemez.

Kat mülkiyetine geçmiş mesken nitelikli bağımsız bölümler üzerinde oturma hakkı kurulabilir. Ancak iskan izni alınmadıkça kat irtifaklı taşınmazlar üzerinde oturma hakkı tesisi mümkün değildir.

Hissedarların hissesi üzerinde bu hak kurulamaz. Ancak; tüm hissedarların birlikte  tesis etmeleri mümkündür.

Oturma hakkı bir evde oturmak olduğuna göre burada oturmaktan kasıt ikamet etmektir. Evin başka bir amaçla kullanımı için (örneğin iş yeri olarak) kurulamaz. Ayrıca bu hakkın tesisi için taşınmazın tapudaki cinsinin ev (mesken, daire, konut) olması gerekir. İşyerleri (dükkan, mağaza, depo gibi) üzerinde kurulamaz. Üzerinde bina bulunmayan (bina olsa da cinsi tapuda ev olarak değiştirilmemiş olan) arsa, tarla gibi taşınmazlar üzerinde kurulamaz.

İstenen Belgeler  

  1. Oturma hakkı tesis edilecek taşınmaz malın varsa tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikinin sözlü beyanı,
  2. Oturma hakkı tesisini isteyen tarafların veya yetkili temsilcilerinin fotoğraflı nüfus cüzdanları veya pasaportları ile temsilciliğe ilişkin belgeler,
  3. Tarafların son altı ay içinde çekilmiş 6 x 4 cm. büyüklüğünde birer vesikalık fotoğrafları,
  4. Oturma hakkı mahkeme kararı ile tesis edilecekse kesinleşmiş mahkeme kararı.
  5. Oturma  hakkı evin tümünde değil de bir kısmında kuruluyorsa hangi kısım üzerinde kurulduğu inşaat projesinde belirlenmeli, proje yoksa bir krokiye bağlanmalıdır.
  6. Deprem Sigortası aranır.

İşlemin Mali Yönü

  1. Genel beyan döneminde belirlenen emlak vergisi değerinden binde 16.5 oranında tapu harcı tahsil edilir.

Oturma hakkı bedelsiz olarak tanınıyor ise, Binde 54 oranında tapu harcı tahsil edilir. Medeni Kanunun 748 inci maddesi gereği intifa hakkına ilişkin hükümler Oturma hakkında da uygulanacağından Oturma hakkının harca konu değeri taşınmaz malın emlak beyan değerinin 2/3′ ü sayılır. Taşınmaz malın tümü değil de bir kısmı üzerinde Oturma hakkı kuruluyorsa harç matrahının hesaplanması için Oturma hakkına konu metrekare ile evin metrekaresinin oranlanması gerekir

  1. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.
  1. Ayrıca veraset ve intikal vergisi için vergi dairesine bildirim yapılır

Terkininde:

Sürenin dolması halinde malikin talebi ile ; terkin harcı alınarak terkin edilir.

 

kira-sozlesme

12- ÖLÜNCEYE KADAR BAKMA AKDİ

Bir taşınmaz malın mülkiyetinin devri karşılığında bir kimsenin diğer birini ölünceye kadar bakıp görüp gözetmeyi taahhüt etmesidir .

Ölünceye kadar bakma akdi tapu sicil müdürlüğünde resmi senet şeklinde yapılabilir. Bunun yanında bakım akdi noterde ve sulh hakimi huzurunda da yapılabilir. Noter veya sulh hakimi huzurunda yapılmış  ve bakım borçlusuna tescil yetkisi verilmiş ise  tapu sicil müdürlüğünde tekrar resmi senet düzenlemeye gerek yoktur. Ancak Borçlar Kanununun 512 maddesi gereği akdin miras mukavelesi şeklinde düzenlenmesi yani iki tanık bulundurma zorunluluğu vardır.

Akdin konusu olan taşınmaz malın mutlaka kendisine bakılacak olana ait olması gerekmez. Üçüncü bir kimseye de ait olabilir. Bu halde resmi senede onun da imzasının alınması şarttır. Bakım borçlusu veya alacaklısının birden çok kişi olması mümkündür. Bu halde aralarındaki sorumluluğun müteselsil olup olmadığının belirtilmesinde yarar vardır. Bu akdin, Ana baba ile çocuklar arasında hatta karı koca arasında düzenlenmesinde her hangi bir sakınca yoktur. Tüzel kişilerde bakım borçlusu olabilir. Ancak tüzel kişilerin bakım alacaklısı olması mümkün değildir.

Ölünceye kadar bakma akdinde taşınmaz malını temlik edenin kanuni ipotek tesis etme hakkı vardır. Bu kanuni ipotek Ö.K.B. resmi senedinin içerisinde yazılabileceği gibi bu resmi senet tarihinden itibaren üç ay içinde tek taraflı bir istemle de tesis edilebilir.

Kanuni ipotek karşı tarafın kabul edeceği taşınmaz değeri üzerinden, kabul etmezse mahkemece tayin edilecek bedel üzerinden tesis edilebilir. Ancak bakım alacaklısı resmi senette yazılı taşınmazın harca esas değeri üzerinden kanuni ipotek tesisini isterse karşı tarafın iznine veya mahkeme kararına gerek yoktur.

Ölünceye kadar bakma akdine istinaden edinilen taşınmaz malın başkalarına devrinde bir sakınca yoktur.

Bakım borçlusunun bakım alacaklısına sözleşmede belirlenen şekil ve surette bakmaması halinde bakım alacaklısı mahkemeye müracaat ederek verdiği taşınmazını geri alabilir. Bu yöndeki kesinleşmiş mahkeme kararının tapuda infazı için tashih harcı alınır.

Gerekli Belgeler

*Akit Tapu Sicil Müdürlüğünde Yapılacaksa

  1. Temlik edilecek taşınmaz malın tapu senedi.
  2. Bakım alacaklısı, bakım borçlusu veya yetkili temsilcilerinin ve iki tanığın fotoğraflı nüfus cüzdanları
  3. Bakım alacaklısının bir, bakım borçlusunun iki adet fotoğrafı.
  4. Sözkonusu taşınmaz mala ait, ilgili Belediyeden Emlak beyan değerini gösteren belge.

*Akit Noter veya Sulh Hakimliğinde Yapılmış İse

  1. Kanuni şekline uygun olarak düzenlenmiş sözleşmenin aslı veya onaylı örneği.
  2. Sözleşmede bakım borçlusuna, taşınmaz malın adına tescilini isteme yetkisi verilmişse, borçlunun yazılı istemi yeterlidir. Sözleşmede bu yetki verilmemişse tescil için bakım alacaklısının (taşınmazı temlik edenin) istemi veya mahkeme kararı.
  3. Bakım borçlusunun bir adet fotoğrafı.
  4. Sözkonusu taşınmaz mala ait, ilgili Belediyeden Emlak beyan değerini gösteren belge.

İşlemin Mali Yönü

  1. Taşınmaz malların ilgili belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az olmamak üzere beyan edilecek değeri üzerinden, bakım borçlusu ve bakım alacaklısından ayrı ayrı binde 16.5 oranında tapu harcı tahsil edilir. Ayrıca, Kanuni İpotek Tesisi talebinde bulunulur ise; teminat gösterilecek miktar üzerinden binde 3,96 oranında harç ve binde 8,25oranında damga vergisi tahsil edilir.
  1. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret alınır.
  2. Taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ve vakıf taviz ilişiği kestirilir.

 

bghnm

13- KİRA ŞERHİ

Kira şerhi, bir taşınmaz malın maliki ile kiracı arasında düzenlenmiş kira sözleşmesinin tapu kütüğünün şerhler sütununa işlenmesidir.

Kira sözleşmesi noterde yapılmış ve kiracıya şerh yetkisi verilmiş ise sadece kiracının başvurusu ile yapılabilir. Eğer kira sözleşmesi noterde yapılmamış ise ya da noterde yapılmış ancak tek taraflı şerh yetkisi kiracıya verilmemiş ise taşınmaz sahibinin başvurusu ve akit sırasında imza atması da gerekmektedir.

İstenen Belgeler

  1. Kiralanan yerin tapu senedi
  2. Kira sözleşmesi
  3. Taraf/Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı,
  4. İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.
  5. Kiracı ya da kiralayan taraflardan herhangi biri şirket ise şirket evrakları ( Şirkete ait tapuda işlem yapmak için alınan yetki belgesi aslı, imza sirkülerinin aslı, vergi levhası fotokopisi

İşlemin Mali Yönü

Sözleşme süresine göre hesaplanacak kira toplamı ve sözleşmede süre belirtilmemişse bir yıllık kira bedeli üzerinden; binde 5.94 oranında harç tahsili gerekir. Ayrıca noterce düzenlenmemiş ise kira sözleşmelerinin şerhinde damga Vergisi Kanununca Binde 1.5 oranında damga vergisi tahsil ettirilir. Ayrıca döner sermaye işletmesinin belirlediği tarife üzerinden ücret alınır.

 

hangi-masrafı-kiracı-öder

14- AİLE KONUTU ŞERHİ

Aile konutu, ailenin devamlı olarak ikametine ayrılan konuttur.  Aile konutu; bir ailenin sürekli kalmak niyetiyle oturduğu yerdir. Yılın belli zamanlarında gidilen yazlık evler, dağ evleri ya da ailenin yerleşim yeri dışındaki diğer konutları aile konutu olamaz. Ailenin sadece bir meskeni aile konutu olabilir. Medeni kanun, eşlerin birlikte yaşadıkları konuta ilişkin tasarruflarda mülkiyet şekli ne olursa olsun, tek başına tasarruf yapma şeklini yasaklamıştır. Ancak malik olmayan eşin rızası da bu şerhin verilmesi halinde aranacaktır. Bu nedenle aile konutu olarak kullanılan bir taşınmazda, böyle bir şerh yok ise, malikin yapacağı tasarruflar kısıtlanmamıştır. Tapuda ismi geçmeyen eş, tapuda ismi geçen eşin rızası olmasa dahi böyle bir şerhi tapu kayıtlarına işletebilir. Böyle durumlarda malik olan eşe tapu müdürlüğü tarafından tebligat yapılarak sadece bilgi verilir.

İstenen Belgeler

  1. Konutun, aile konutu olduğunu kanıtlayan muhtarlık ve varsa apartman yönetiminden alınmış belge,
  2. Gerektiğinde taşınmaz malın şerhi talep edilen taşınmaz mal ile aynı olduğunun kadastro müdürlüğünce tespit edilmesi,
  3. İstemde bulunan eşin, tapudaki malikin eşi olduğuna dair nüfus kayıt örneği veya evlenme cüzdanı.
  4. Şerhi tesis edecek kişinin, fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik numarası,
  5. İşleme temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

İşlemin Mali Yönü

Aile konutu şerhinin tapu kütüğüne yazımı ve şerhin terkini için her hangi bir harç veya ücret alınmaz.

 

Ci-kGhsWEAEvF23

15- CİNS DEĞİŞİKLİĞİ

Cins değişikliği, bir taşınmaz malın cinsinin, yapısız iken yapılı veya yapılı iken yapısız hale; bağ, bahçe, tarla vb. iken arsaya;  arsa veya arazi iken, bağ, bahçe ve benzeri duruma dönüştürmek için paftasında ve tapu sicilinde yapılan işlemdir.

İstenen Belgeler

  1. Cins değişikliği istenen taşınmaz malın tapu senedi
  2. Taşınmaz malın maliki veya temsilcisinin fotoğraflı nüfus cüzdanı
  3. Yapısız iken yapılı hale gelen taşınmaz malların cins değişikliği işlemlerinde, yapı kullanma izin belgesi veya işlemin yapılmasında sakınca olmadığına dair Belediye/Valilik yazısı.
  4. Taşınmaz mal sahibinin veya hissedarlarının  bir adet vesikalık fotoğrafı

İşlemin Mali Yönü

  1. 01.Ocak 1983 tarihinden önce inşaatı bitip iskân ruhsatının alındığının ve inşaata ilişkin Emlak Alım Vergisinin ödendiğini belgelendirilmesi halinde tashih harcı alınmadan,
  2. Tapu sicilinde kayıtlı olan arsa ve arazi üzerinde yeniden inşa olunan bina vs. tesisler nedeniyle Binde 15 ve sosyal mesken vs. nitelikteki binalar nedeniyle Binde 7.5 oranındaki harçlar ilgili maliye kuruluşunca tahsil edileceğinden, bu harçların ödendiğinin belgelendirilmesi halinde harç tahsil edilmeden
  3. Yukarıda belirtilen hususlar dışında kalan her çeşit cins ve kayıt tashihinde emlak vergisi değerinden az olmamak üzere beyan edilecek değer Onbinde 5 oranında harç tahsil edilerek, Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret de tahsil edilir.

 

kiracisayisi

16- İFRAZ – TEVHİT İŞLEMLERİ

A) İFRAZ ( AYIRMA )

Ayırma (ifraz) tapu kütüğünde tek parsel olarak kayıtlı bulunan bir taşınmaz malın düzenlenen haritalara göre birden çok parçaya ayrılarak tapu kütüğüne tescil edilmesi işlemidir. Ayrılacak taşınmaz malların üzerinde, rehin, irtifak hakkı veya şerh var ise bütün hak sahiplerinin muvafakatlarının alınması zorunludur.

İstenen Belgeler:

  1. Ayırma için serbest mühendislerce düzenlenmiş ve uygunluğu kadastro müdürlüğünce kontrol edilerek onaylanmış ve bir üst yazıya bağlanmış üç takım dosya içinde değişiklik beyannamesi, kontrol raporu ve eki belgeler,
  2. Ayrılması istenen taşınmaz malın sahibine ait veya yetkili temsilcilerinin nüfus cüzdanı veya pasaportu ve temsil belgesi,
  3. İstendiği takdirde tapu senetlerine yapıştırılmak üzere  taşınmaz mal sahibinin son altı ay içinde çekilmiş 6 x 4 cm. büyüklüğünde vesikalık fotoğrafı,
  4. Taşınmazın bulunduğu yere göre Belediye Encümeni veya İl İdare Kurulunun olumlu kararı.
  5. Taşınmaz malların niteliği bina ise deprem sigortası aranır.

İşlemin Mali Yönü  

  1. Ayrılan taşınmaz malların ilgili belediyece bildirilen emlak beyan değerinden az olmamak kaydıyla, beyan edilecek değerleri üzerinden binde 9.9 oranında tapu harcı tahsil edilir. İfraz harcı ifraz olan parselin ifraz olmadan önceki değeri üzerinden hesaplanır.
  2. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir. Bu ücret her yevmiye için bir adet tahsil edilir. Ayrılan parça sayısı kadar tahsili doğru değildir.

B) TEVHİT (BİRLEŞTİRME)  

Birleştirme, tapu sicilinde ayrı kayıtlı ve birbirine bitişik birden fazla taşınmaz malın tek bir parsel halini almasıdır.

Aynı veya değişik kişilere ait taşınmaz malların birleştirilmesi mümkündür.

Birleştirilecek taşınmaz malların üzerinde, rehin ve irtifak hakları gibi kaydedilmemiş haklar ile taşınmaz mal mükellefiyeti gibi şerhler varsa, bütün hak sahiplerinin ve rehin alacaklarının muvafakatlarının alınması zorunludur.

Birleştirilecek taşınmaz mallar üzerindeki haklar ve mükellefiyetler, yeni oluşan taşınmazlara geçer. Dışarıda yerleşik kişilerin Tevhit talepleri Türkiye’de yerleşik Türk uyruklular gibi yerine getirilir.

İstenen Belgeler:

  1. Taşınmazın bulunduğu yere göre belediye encümeni veya il idare kurulu kararı,
  2. Kadastro müdürlüğünce üst yazıya bağlanmış üç takım birleştirme dosyası,     tescil bildirimi ve kontrol raporu,
  3. Birleştirme isteminde bulunanın veya temsilcisinin fotoğraflı nüfus hüviyet cüzdanı veya pasaportu ile temsil belgesi.
  4. Taşınmaz mallardan en az birinin cinsi bina ise deprem sigortası aranır.

İşlemin Mali Yönü  

  1. Birleştirme işlemlerinde kayıtlı değerler üzerinden, ayrı ayrı Binde 9.9 oranında harç tahsil edilir. Birleştirme harcı birleştirilecek parsellerin işlemden önceki değerleri üzerinden ayrı ayrı hesaplanır.
  2. Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre her yevmiye numarası için bir adet döner sermaye ücreti alınır. Bunda birleşen parsel sayısının önemi yoktur.

 

ddddddddddddd

17- VEFA – ŞUFA – İŞTİRA HAKKI İŞLEMLERİ

A) VEFA (GERİ ALIM) HAKKI

Geri alım hakkı satanın, sattığı taşınmaz malı müşteriden geri satın alma hakkını saklı tutmasıdır.  Geri alım hakkı satış işlemi sırasında ya da satış işleminden sonra noterden düzenlenen sözleşme ile en çok 10 yıl için tesis edilebilir. Noterce düzenlenmiş sözleşmenin tapuya ibrazı halinde malikin, sözleşmede yetki  verilmişse geri alım hakkı lehdarının talebi ile tapu kütüğüne şerh edilir.

Geri alım hakkı, yeni malikin taşınmaz mal üzerindeki haklarını ve tasarruf yetkilerini kullanmasına engel değildir.

İstenen Belgeler :

  1. Noter tasdikli sözleşme
  2. Talepte bulunan veya temsilcisinin fotoğraflı nüfus cüzdanı veya pasaportu ile temsil belgesi.
  3. Taşınmaz malı niteliği bina ise Deprem Sigortası aranır.

İşlemin Mali Yönü :

*Tesisinde;

  1. Satış anında resmi senet düzenlenmek üzere tesis ediliyorsa işlem için harç tahsil edileceğinden ayrıca bu hakkın tesisi için harç alınmaz.
  2. Geri alım hakkının tapu siciline şerhi için düzenlenecek resmi senet nedeniyle, geri alım hakkının kullanılmasında ödenecek bedel üzerinden bu hakları edinenlerden Binde 7.5 oranında damga resmi tahsil edilir.
  3. Ayrıca noterden düzenlenmişse, hakkı iktisap edenden binde 5.94 oranında tapu harcı tahsil edilir.
  4. Döner sermaye İşletmesince belirlenen oranda ücret

*Terkininde ;

  1. Süreli Geri alım haklarında sürenin dolması halinde veya sicile şerhinden itibaren 10 yıl geçmesi halinde malikin talebi ile ya da hak sahibin zaman söz konusu olmaksızın her durumdaki talebi ile, maktu terkin harcı tahsil edilir.
  2. Geri alım hakkının kullanılmasıyla malik adına tescilde ve kamulaştırma veya mahkeme kararı gereği terkinde ayrıca terkin harcı alınmaz.

B) ŞUFA HAKKI (ÖNALIM)

Şufa hakkı, bir taşınmaz malın satılması halinde, onu diğer alıcılara nazaran öncelikle satın alabilme hakkıdır.

*Kanuni Şufa

Hissedarlık esasına göre tescilli taşınmaz mallarda hissedarların birbirlerine karşı şufa hakları vardır. Bu hak kanun tarafından tanındığından kanuni şufa hakkı denmektedir. Kanuni şufa hakkının tapu kütüğüne şerhine gerek yoktur. Taşınmaz malda hisse sahibi olmak bu hakka sahip olmak için yeterlidir. Hissenin çok veya az oluşunun da önemi yoktur. Şufa hakkının kullanılmasına esas olmak üzere, tapuda yapılan satışları şufa hakkı sahibine ihbar yükümlülüğü satıcıya ve yeni alıcıya aittir. Tapu sicil müdürlüğünün ihbar yükümlülüğü yoktur. Yapılan satış alıcı veya satıcı tarafından diğer paydaşlara noter aracılığıyla bildirilmelidir . Bu haktan feragat edilebilir. Feragat noterden yapılabileceği gibi tapu sicil müdürlüğüne başvurarak da yapılabilir. Tapu sicil müdürlüğüne başvurulması halinde feragat edenin beyanı tescil istem belgesine yazılarak tapu kütüğünün şerhler sütununa aşağıdaki şekilde şerh edilir. Feragatın bedelli veya bedelsiz yapılmış olmasının tapu sicili açısından bir önemi yoktur.

*Sözleşmeden Doğan Şufa 

Bir taşınmaz malın maliki veya hissedarı tarafından o taşınmaz üzerinde mülkiyet payı bulunmayan bir üçüncü kimseye sözleşme ile tanınan şufa hakkıdır.

Bu şufa sözleşmesinin noterce düzenlenmiş olması gerekir.  Şufa hakkının tapu siciline şerhi, malik veya yetkili temsilcinin yazılı istemi ile olur. Ancak şufa sözleşmesinin de şerh istemi ile birlikte tapu sicil müdürlüğüne verilmesi gerekir. Şerh isteme yetkisi şufa hakkı sahibine de verilebilir.

İşlemin Mali Yönü :

Taşınmaz malın kayıtlı değeri üzerinden Binde 5.94 oranında harç tahsil edilir.

Ayrıca Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret alınır.

Bu hakların terkini için maktu terkin harcı tahsil edilir

C) İŞTİRA HAKKI (ALIM)

Bir taşınmaz malı belli bir bedelle belli bir süre içinde malikinden satın alabilmek hakkıdır. Bu niteliği ile satış vaadine benzer. Ancak satış vaadinin azami süresi beş yıl olduğu halde bu hak şerh tarihinden itibaren on sene süreyle hüküm ve sonuç doğurur. Bu süre sonunda malikin talebi ile terkin edilebilir.

*İştira sözleşmesinin noterce düzenlenmiş olması gerekir 

İşlemin Mali Yönü

Taşınmaz malın kayıtlı değeri üzerinden Binde 5.94 oranında harç tahsil edilir.

Ayrıca Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret alınır.

Bu hakların terkini için maktu terkin harcı tahsil edilir.

 


TAPU TERİMLERİ SÖZLÜĞÜ


A

ADA:Çevresi kamuya ait cadde, sokak, yol, kanal, park, dere, göl, deniz gibi doğal ve yapay sınırlarla çevrili parseller topluluğuna kadastro adası denir.

AHZ-U KABZA: “Bedeli tahsil etmeye” demektir. Daha çok vekaletnamelerde geçer, satış bedelini tahsil edebilmek yetkisi anlamına gelir.

AİLE KONUTU:Aile konutu, ailenin devamlı olarak ikametine ayrılan konuttur. Bir aile pek çok yerde konut sahibi olabilir, ancak bunlardan sadece birisi medeni kanunun aradığı anlamda aile konutudur

AİLE MECLİSİ:Vesayet altındaki kimsenin temsili için vasi yerine geçmek üzere mahkemece atanan ve en az üç hısımdan oluşan meclise aile meclisi denir

AKİT:Sözleşme, anlaşma. Satış akdi, kira akdi vs.

AKİTLİ İŞLEMLER:  Tapu sicil müdürlüğünde resmi senet düzenlenerek yapılan işlemlerdir.

AKİTSİZ İŞLEMLER:  Kişisel hakların şerhi, terkin, düzeltme, mirasın intikali gibi hak sahibinin tek taraflı iradesi ile tapu sicil müdürlüğünde yapılan işlemlerdir. Akitsiz işlemler için Tescil İstem Belgesi düzenlenir.

ALENİYET: Tapu sicil bilgilerinin sadece ilgililerine açık olması ilkesi demektir.

APLİKASYON (YER GÖSTERME) : Kadastro paftalarındaki parsel köşe noktalarının yeniden zeminde belirtilmesidir.

APOSTİLLE: Düzenlenmiş olan belgenin; La Haye sözleşmesine katılan ülkelerden birisinin yetkili makamı tarafından düzenlendiği anlamına gelir. Belge üzerinde ’’Apostille’’ ibaresi varsa Türk konsolosluğunun tasdikine gerek yoktur.

ARAZİ: Sınırları belirlenmiş zemin parçasıdır.

ARSA: İskan sahası olarak ayrılmış yerlerde bulunan arazi parçalarına arsa denir

ARSA PAYI: Kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulmuş binalarda her bir bağımsız bölüme tahsis edilmiş zemindeki (arsadaki) ortak mülkiyet payı.

ASKERİ YASAK BÖLGE:  Yurt savunması bakımından hayati önem taşıyan askeri tesis ve bölgelerin çevresinde Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenen sınırlar içerisinde kalan bölgedir. Birinci derece askeri yasak bölgeler içerisindeki taşınmaz mallar kamulaştırılır. İkinci  derecedeki askeri yasak bölgelerde yabancı uyruklu kimseler taşınmaz edinemezler, edinmişlerse tasfiye edilir. Yabancılar izin almadan bu bölgede taşınmaz kiralayamazlar. Bu hükümlere aykırı hareket edenler cezalandırılır. Yetkili komutanlıkça izin verilmeyen her türlü inşaat durdurulur.

ASKERİ GÜVENLİK BÖLGESİ:Kamu ve özel kuruluşların çevresinde bakanlar kurulunca tesis edilir.

AYNİ HAKLAR: Kişilerin eşya üzerinde doğrudan doğruya hakimiyetini sağlayan ve bu nedenle herkese karşı ileri sürülebilen haklardır. Örnek: mülkiyet hakkı gibi.

AYNİ SERMAYE TAAHHÜDÜ: Bir taşınmaz malın mülkiyetini veya ayni bir hakkın, yeni kurulmakta olan veya önceden kurulmuş bulunan bir şirkete ortak olmak amacıyla devredilmesi işlemidir.

AZİL: Vekaletnamedeki vekilin ve yetki belgesindeki temsilcinin yetkisinin sona erdirilmesiyle azledilmesidir. Azil noterden yapılabileceği gibi tapu sicil müdürlüğüne verilecek bir dilekçe ile de yapılabilir.


B

BAĞIMSIZ BÖLÜM: Kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş yerlerde ana gayrimenkulün ayrı ayrı ve başlı başına kullanılmaya elverişli olan dükkan, mağaza gibi bağımsız mülkiyete konu bölümlerine bağımsız bölüm denir.

BAŞVURU İSTEM BELGESİ:Tapu sicil müdürlüğüne başvuran hak sahiplerinin müdürlükçe yazıya geçirildiği, müdür veya memurca doldurulan matbu formdur.

BEYAN: Üçüncü kişileri aydınlatmak, bilgilendirmek ve özellikle uyarmak amacıyla tapu kütüğündeki özel sütununa işlenen taşınmazın hukuki durum ve akıbetini gösteren belirtmelerdir.

BİLA: ‘’Siz, sız’’ şeklindeki olumsuzluk ekidir. Bila faiz: Faizsiz. Bila bedel: bedelsiz gibi.

BİLUMUM: Bütün, tüm, tamamı.

BÜTÜNLEYİCİ PARÇABir eşyayı tamamlayan ve asıl eşya zarar görmeden ondan ayrılmayan parça.


C

CEBRİ İCRA: Yerine getirilmeyen veya ödenmeyen bir borcun icra müdürlüğü aracılığı ile tahsili.

CEBRİ SATIŞ:  Üzerinde haciz veya ipotek kaydı bulunan borçluya ait taşınmaz malın borcu tahsil amacıyla icra müdürlüğü veya alacaklı kamu idaresi kanalıyla satılarak, ihale alıcısı adına tescili işlemidir.

CİNS DEĞİŞİKLİĞİ: Bir taşınmazın cinsinin yapısız iken yapılıya veya yapılı iken yapısız hale, bağ bahçe ve benzeri iken arsa ve arazi, arsa ve arazi veya yapılı iken bağ bahçe ve benzeri duruma dönüştürmek için paftasında ve tapu sicilinde yapılan işlemdir.


D

DEĞİŞİKLİK İŞLEMLERİ: Kadastro paftasında değişiklik yapılmasını gerektiren ayırma, birleştirme, cins değişikliği gibi tapu fen işlemlerine değişiklik işlemleri denir.

DEVRE MÜLK: Mesken olarak kullanılmaya elverişli bir yapı veya bağımsız bölümün ortak maliklerinden her biri lehine bu yapı veya bağımsız bölümden yılın belli dönemlerinde, (devreler halinde) müşterek mülkiyet payına bağlı olarak yararlanılmak üzere kurulan bir irtifak hakkıdır.

DÖNER SERMAYE ÜCRETİ: Tapu kadastro genel müdürlüğü döner sermayesi işletmesi hesabına, tapu işlemlerinden tahsil edilen ve tutarı her yıl başında döner sermaye yönetim kurulunca yeniden belirlenen ücrettir.

DÜZELTME: Tapu kütüğüne yanlış yazılmış bir kaydın belgelerine uygun olarak düzeltilme işlemidir.


E

EDİNİLMİŞ MALLARDA KATILMA REJİMİ: Eşler sözleşme ile hiç bir mal rejimi seçmemişlerse medeni kanun gereği eşler arasında uygulanacak yasal mal rejimidir.

EKLENTİ: Kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulmuş binalarda bir bağımsız bölümün dışında olup kömürlük, depo, garaj gibi doğrudan doğruya o bölüme tahsis edilmiş olan yerlere denir.

ELBİRLİĞİ MÜLKİYETİ:  Birden çok kişinin bir taşınmaz mal üzerinde pay oranları açıkça gösterilmeden malik olmaları demektir. İştirak halinde mülkiyet.

EMLAK BEYAN DEĞERİ: Emlak vergisi kanununa göre genel beyan dönemlerinde taşımaz mal maliki veya hissedarları tarafından belediyeye verilen emlak beyannamelerinde belirtilen değerdir. Bu değere kayıtlı değer de denir.

EVRAK-I MÜSPİTE: Resmi senet, plan, mahkeme kararı ve diğerleri gibi tapu sicilindeki kayıtların dayanağını oluşturan resmi belgelerdir. Plan kadastro müdürlüğünde, diğer belgeler tapu müdürlüğündeki parsel dosyasında arşivlenir.


F

FBK.  İpoteklerin tescilinde kullanılan fekki (terkini) bildirilinceye kadar anlamına gelen kısaltmadır.

FERAGAT: Vazgeçme. Bir haktan bedelli veya bedelsiz vazgeçme

FEK : Terkin. Fek etmek: Terkin etmek.

FERAĞ VERME : Gayrimenkul malikinin mülkiyet hakkını devretmek veya üzerine başkası lehine bir hak kurmak amacıyla tapu sicil müdürlüğüne gelip düzenlenen resmi senedi imzalayarak başkası başkası lehine tescilini istemesi eylemidir. Buna ferağ takriri de denmektedir.

FİİL EHLİYETİ: Kendi fiiliyle hak edinebilme ve borç altına girebilme yeterliliğidir. Bunun için ayırt etme gücüne sahip ve ergin olmak gerekir


G

GAİPLİK KARARI:  Bir kimsenin ölümüne kesin gözüyle bakılacak bir durumda olmamakla beraber, ölüm tehlikesi içinde kaybolmuş veya kendisinden uzun süredir haber alınamamışsa mirasçılarının talebi üzerine mahkemece verilen ve kaybolan kişiyi ölmüş sayan karardır. Gaiplik kararı üzerine veraset senedi alınarak, mirasın intikali yapılabilir.

GAYRİMENKUL: Arazi, arsa, bağımsız bölüm gibi bir yerden bir yere taşınamayan, yerinde duran şeylerdir. Bu nedenle taşınmaz mal da denmektedir.

GECEKONDU: İmar ve yapı işlerini düzenleyen mevzuata ve genel hükümlere bağlı kalınmaksızın kendine ait olmayan arazi ve arsalar üzerine sahibinin rızası alınmadan yapılan izinsiz yapı demektir.

GEÇİCİ ŞERH: Yapılacak olan tapu işleminde ayni hakkını ispat veya eksik belgesini tamamlaması için ilgilisine süre verilerek mevcut hakları tehlikeli bir gelecekten kurtarma düşüncesine dayanan bir hukuki müessesedir.

GENELGE: Bir sorunu gidermek ve müdürlükleri aydınlatmak amacıyla merkezi idare tarafından bir sıraya göre yayınlanan genel emirlerdir.


H

HAK: Hukukun insanlara tanıdığı, kullanılması hak sahibinin isteğine bağlı bir yetkidir.

Eşya hukuku açısından haklar ayni haklar ve şahsi haklar olmak üzere ikiye ayrılır. Ayni hak herkese karşı ileri sürülebilen haklardır. Örnek: mülkiyet hakkı. Şahsi hak ise sadece sözleşmenin diğer tarafına karşı ileri sürülebilen haklardır. Örnek: kira hakkı.

HAK EHLİYETİ: Hak edinebilmek, borç altına girebilmektir. Bunun için insan olmak yeterlidir.

HARÇ: 492 Sayılı harçlar kanununa ekli tarifede belirtilen tapu işlemlerinden verilen tapu hizmeti karşılığında alınan paradır.

HARİCİ : Resmi olmayan. Harici satış: Tapu dairesi dışında kişilerin kendi aralarında yaptıkları gayrimenkul satışı.

HAYMATLOS : Vatansız, hiçbir ülkenin vatandaşlığında bulunmayan kişi

HİSSE: Bir taşınmaz malın tam mülkiyetinin bir kısmına karşılık gelen paydır. Müşterek ve iştirak halinde mülkiyette maliklerden her biri taşınmaz malın bir miktar hissesine sahiptir.

HÜCCET: Zilyetlik belgesi

HİSSE TEVHİDİ:  Bir taşınmaz malda hissesi olan bir kimsenin aynı taşınmaz üzerinde yeni bir hisse iktisap etmesi halinde önceki hisseyle sonra alınan hissenin birleştirilerek tapu kütüğüne tescil edilmesi demektir.


İ

İFRAZ:  Tapu kütüğünde tek parsel olarak kayıtlı bulunan bir taşınmaz malın düzenlenen haritalara göre birden çok parçaya ayrılarak tapu kütüğüne tescil edilmesi işlemidir.

İHTİYARİ İHALE: Bir idarenin kendi isteği ile 2886 sayılı Devlet İhale Kanununa göre yaptığı ihale işlemidir. İhtiyari ihalede mülkiyet tescilsiz olarak kazanılmaz. İhale kararının kesinleştiği aranmaz. İhale taraflarının tapu sicil müdürlüğüne müracatı ile resmi senet düzenlenir. Bir borcun ödenmemesi nedeniyle icra dairesi, alacaklı kamu idaresi veya mahkemece yapılan satışlara ise cebri ihale denir.

İKTİSAP:Edinme, kazanma. İktisap sebebi: edinme sebebi, taşınmazın malik adına nasıl tescil edildiği.

İLAM: Mahkeme kararı demektir.

İLMÜHABER:Tapu sicilinde, kadastro sırasında yapılan bazı hataların düzeltilmesi için, istemde bulunanın hak sahibi olduğuna kanaat getirebilmek amacıyla müdürlükçe istenen fotoğraflı ve köy muhtarlığınca imzalı, mühürlü resmi bir belgedir.

İMAR AFFI: Ülkemizdeki yoğun nüfus artışının getirdiği konut ihtiyacına yönelik arsa üretiminin karşılanamaması nedeniyle ortaya çıkan kaçak ve çarpık yapılaşmayı bir plana bağlayarak kişilerin kullanımındaki alanların mülkiyetinin belirli sınırlamalarla kullananlara dağıtımına imar affı denmektedir.

İMAR PLANI: İmar uygulaması yapılan yerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulamaya esas olacak diğer bilgileri ayrıntılarıyla gösteren üzerine kadastral durumu da işlenmiş plana uygulama imar planı denir.

İMAR UYGULAMASI: Yerleşme yerleri ile bu yerlerdeki yapılaşmaların plan, fen, sağlık ve çevre şartlarına uygun oluşumunu sağlamak amacıyla bulunduğu yere göre belediye veya valiliklerce yapılan ve bu yerlerde inşaa edilecek resmi ve özel bütün yapıları düzenleyen imar planı hazırlama işlemidir.

İPKA: Geri kalan hisse. Hisseli devirlerde, devredilen hisseden ayrı olarak malikin uhdesinde (üzerinde) kalan mülkiyet payı demektir.

İRADİ MİRASÇILAR: Kanun tarafından değil de miras bırakanın iradesi ile belirlenmiş mirasçılar. Ör/ Vasiyetname ile belirlenmiş mirasçı.

İRAT SENEDİ:Şahsi nitelikte olmayan bir alacak için karşılık gösterilen gayrimenkulle sınırlı sorumlu olmak kaydıyla resmi senetle ve tapu senedine tescil ile sadece zirai gayrimenkuller, evler ve üzerine bina inşa edilecek arsalar üzerinde kurulan bir gayrimenkul rehin senedidir.

İRTİFAK HAKKI:Sahibine hakkın konusu taşınmaz mal üzerinde kullanma ve yararlanma yetkisi veren sınırlı ayni hakların genel adıdır. Bir arazi lehine kurulursa arazi irtifak hakkı, bir şahıs yararına kurulursa şahsi irtifak hakkı denir. Başkalarına devri mümkün olarak ve yirmi yıldan fazla süreli kurulursa daimi ve müstakil irtifak hakkı şeklinde tescil edilebilir. Medeni Kanunda irtifak hakları; intifa hakkı, sükna hakkı, geçit hakkı, kaynak hakkı, üst (inşaat) hakkı ve diğer irtifak hakları olarak gösterilmiştir.

İSTİMLAK:Kamulaştırma.

İŞGAL: Tapu kütüğünde kayıtlı iken malikinin istemi ile terkin edilmiş bir taşınmazın mülkiyetinin kazanılmasıdır.

İŞTİRA HAKKI: Bir taşınmaz malı belli bir bedelle, belli bir süre içinde malikinden satın alabilmek hakkıdır. Bu niteliği ile satış vaadine benzer, sözleşme noterce düzenlenir tapu kütüğüne şerh edilir.

İŞTİRAK HALİNDE MÜLKİYET: Birden çok kişinin bir taşınmaz mal üzerinde pay oranları açıkça gösterilmeden malik olmaları demektir.

İŞTİRAKİN FESHİ: Miras veya diğer sebeplerle oluşan iştirak halinde mülkiyetin sona erdirilerek, hissedarlık (müşterek mülkiyet) esasına geçilmesi işlemidir.

İZALE-İ ŞUYU: Birden çok kimse adına elbirliği veya paylı mülkiyet şeklinde kayıtlı bulunan taşınmaz mallar taksimi konusunda hissedarların anlaşamaması halinde, mahkeme kararı ile taşınmaz malın ihaleyle satılması demektir.


K

KADASTRO:Taşınmaz malların sınırlarının arazi ve harita üzerinde belirtilerek hukuki durumlarının ve üzerindeki hakların tespit edilmesi işlemine kadastro denir.

KÂGİR:Betonarme. Ahşap veya kerpiç olmayan demektir.

KAİN:Mevcut, bulunan. Ör/…mahallesinde kain …parsel numaralı taşınmaz mal…

KANUNİ İPOTEK:Kurulması bir kanun hükmü tarafından öngörülmüş ipoteğe Kanuni İpotek denir. Satış, taksim, ölünceye kadar bakma akdi gibi bazı işlemlerde kanuni ipotek kurulması istenebilir.

KANUNİ ŞUFA:Kanunun öngördüğü şufa hakkıdır. Bir taşınmaz mala hissedar olanların birbirlerinin hisselerine karşı kanuni şufa hakları vardır. Kanuni şufa hakkının tapu siciline şerhine gerek yoktur. Kişinin hissedar olması şufa hakkına sahip olması için yeterlidir.

KAYITLI DEĞER: Emlak Vergisi Kanuna göre belirlenmiş değere üzerinden geçen her yıl için yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunan değerdir. Bu değer pek çok tapu işleminde harca esas değerdir. Taraflarca beyan edilen değerin bu değerden aşağı olmaması gerekir.

KAMULAŞTIRMA:Devlet veya diğer kamu tüzel kişilerinin, kamu yararının gerektirdiği hallerde, karşılıklarını peşin ödemek şartıyla, özel mülkiyette bulunan taşınmaz malların tamamına veya bir kısmına el koyması işlemidir.

KAMU ORTA MALI:Mera, yaylak, kışlak gibi kamunun yararlanmasına tahsis edilen ve tapu kütüğü yerine özel siciline işlenen taşınmaz mallardır.

KANUNİ MİRASÇILAR: Medeni Kanun tarafından öngörülmüş mirasçılar.

KAYNAK HAKKI:Başkasının arazisinde kaynayan sudan yararlanmak hakkıdır.

KAYYIM:Belli bir işin yapılması veya belli bir olayda kişinin temsil edilmesi için mahkemece tayin edilen temsilci demektir. Genelde veli ile küçük, vasi ile kısıtlı arasında menfaat çatışması bulunduğunda veya tüzel kişilerin yöneticileri hakkında sorunlar yaşandığında kayyım tayin edilmektedir.

KAZAİ:Yargısal, mahkemeyle ilgili. Kaza mercii: Yargı yeri, mahkeme.

KESİNLEŞME ŞERHİ: Mahkeme ilamlarının tapu sicilinde infaz edilebilmesi için aranan bir şerhtir. Bu şerh ilamın kesinleştiğini belirtir nitelikte kararın altına not düşülerek yazılır. Mahkeme başkanı veya hakimi tarafından imzalı ve mühürlü olması gerekir.

KONKORDATO: Borçlunun alacaklılarıyla anlaşmak suretiyle mahkeme kararıyla giriştiği bir tasfiye yoludur. Borçlarını ödeyebilmesi için borçluya verilen süre tapu kütüğüne şerh edilir. Bu şerh bulundukça malikin bu taşınmaz üzerinde tasarruf hakkı yoktur.

KÖY YERLEŞİM ALANI:Belediye ve mücavir alan sınırları dışında kalan köy ve mezraların toplu olarak bulunduğu yerlerde mevcut binaların en dışta olanlarının dış kenarlarının 100 m. Dışından geçirilecek bir çizginin içinde kalan ve sınırları İl İdare Kurulunca karara bağlanan alanlardır.

KURU MÜLKİYET:Taşınmazın üzerinde kullanma ve ondan yararlanma hakkı bulunmadan sahip olmak demektir. Mülkiyet; kuru mülkiyet ve intifa hakkı olmak üzere ikiye ayrılır. Kuru mülkiyetin değeri taşınmazın değerinin 1/3üdür. Kuru mülkiyete çıplak mülkiyet de denir. Kuru mülkiyet sahibi taşınmazı kiraya veremez. İntifa hakkı sahibi kiraya verebilir.

KUVVETLENDİRİLMİŞ ŞAHSİ HAKLAR: Şahsi hakların tapu sicilinin şerhler (veya beyanlar) sütununa yazılması suretiyle ayni haklara benzer bir hal alıp, herkese karşı sürülebilmesi halidir.

KÜTÜK: Arazi, bağımsız bölüm, müstakil ve daimi irtifaklar ile bunların üzerinde kurulabilen hakların yazıldığı büyük boy defterlere kütük denir. Tapu kütüğü, kat mülkiyeti kütüğü gibi.


M

MABAAT (EK) SAYFA:Bir taşınmaz malın kayıtlı olduğu kütük sayfasının bölümlerinden herhangi birisinin dolması nedeniyle, o mahalle veya köyün son kütüğünün ilk boş sayfasının, dolan sayfanın devamı olarak açılması gerekir. İşte bu sayfaya mabaat (ek) sayfa denir.

MAL AYRILIĞI: Evlenme sırasında veya evlilik birliği kurulduktan sonra eşler arasında yapılacak sözleşme ile kararlaştırılan ve eşlerin mal varlıklarının tamamen bir birinden ayrı olduğu bir mal rejimidir.

MAL ORTAKLIĞI: Ortaklığa giren malların mülkiyetine eşlerin elbirliği ile (iştirak halinde) sahip oldukları bir mal rejimidir

MAL REJİMLERİ: Evlilik birliğinin sona ermesi halinde eşlerin mallarının nasıl paylaşılacağını öngören kanunla veya sözleşme ile kabul edilmiş sistem. Edinilmiş mallara katılma rejimi, mal ayrılığı, paylaşmalı mal ayrılığı ve mal ortaklığı olmak üzere dört mal rejimi vardır.

MAHCUR:Kısıtlı, kendi adına işlem yapabilmesi, fiil ehliyeti sınırlanmış kişi demektir. Vesayet altındaki kişiler mahcur sayılır.

MERCİİ:Makam, kamu idaresi. Yetkili mercii: Yetkili makam

MER’İYürürlükte olan, geçerli bulunan.

METRUK:Terkedilmiş.

MEVAT ARAZİ: Kimsenin tasarrufu altında bulunmayan ve kamunun yararına terk ve tahsis edilmemiş, boş yerlere mevat arazi denir.

MEVKİİ:Köylerde bulunan arazilerin o köy halkınca verilen mahalli isimlere göre bulunduğu yerdir. Mevkii isimleri de tapu kütüğüne kadastro sırasında kaydedilir. Örneğin: Ayazlı mevkii, Bucak mevkii gibi.

MERHUN:Rehnedilen mal.

MİRASIN İNTİKALİ:Tapu sicilinde kayıtlı malikin ölümü halinde, mülkiyet hakkının mahkemeden alınmış veraset senedinde belirtilen mirasçılarına Medeni Kanunun hükümlerine göre intikal suretiyle tescili işlemine mirasın intikali denir.

MİRASÇI NASBI:Miras bırakanın vasiyetname düzenleyerek kanuni mirasçılarına ek olarak başka kimseleri de kendisine mirasçı atamasına mirasçı nasbı denir. Bu şekilde atanan mirasçıya ise mansup (atanmış) mirasçı denmektedir.

MİRASÇILIK BELGESİ: Mirasçılara mahkemece verilen ve mirasçı olduklarını gösteren, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belge. Veraset senedi.

MİRASTAN FERAGAT: Miras hakkından vazgeçme.

MİRAS ORTAKLIĞI: Ölümle birlikte mirasçıların mirasa iştirak halinde (elbirliği şeklinde) malik olmalarıdır.

MİRASIN REDDİ:Bir mirasçının, kanun hükümlerine göre kendisine intikal edecek miras payını istemeyip, miras bırakanın ölümü tarihinden itibaren üç ay içersinde sulh hukuk mahkemesine başvurarak mirası reddetmesidir.

MİRASIN TAKSİMİ:İştirak halinde mülkiyet olarak mirasçılara intikal etmiş olan miras malların mirasçılar arasında paylaşılması işlemidir. Bu sözleşmenin tapu sicil müdürlüğünde yapılması şart olmayıp, noterde de yapılması mümkündür.

MİRİ ARAZİ:Kuru mülkiyeti devlete ait olup, intifa hakkı başkalarına ihale edilmiş arazidir.

MUAYYEN MAL VASİYETİ:Miras bırakanın belli bir mal veya hakkı vasiyetname ile bir başkasına bırakmasıdır. Bu şekilde kendisine bir mal bırakılan kimseye ise musaleh (vasiyet alacaklısı) denir.

MUHDESAT: Bir arazi üzerinde arazi sahibinden bir başkasına ait bulunan yapı veya ağaç demektir. Ege bölgesindeki zeytin ağaçları muhdesata örnektir.

MUKATA:Vakıf arazi üzerindeki bina, ağaç ve benzeri muhdesat karşılığında zemin hakkı olarak her sene vakfa ödenen paradır.

MUKATALI VAKIF:Kuru mülkiyeti vakfa kullanma hakkı kişilere ait vakıf demektir.

MUKAYYET:Kaydedilmiş, tescilli.

MUKTEZA (TALİMAT):Tapu sicil ve kadastro müdürlüklerinin belli bir talep ve konuya ilişkin olarak tereddüt ettikleri hususları bölge müdürlüğü veya bölge müdürlüğü kanalıyla Genel Müdürlüğe intikal ettirmeleri sonucu bölge müdürlüğü veya Genel Müdürlükçe verilen ve sorulan hususun nasıl çözüleceğini izah eden talimattır.

MUSALEH:Vasiyet alacaklısı demektir. Bkz. Muayyen mal vasiyeti.

MUTASSARRIF: Tasarruf eden, kullanan.

MUVAKKAT ŞERH: (Bkz. Geçici Şerh)

MUVAZAA:Gerçek ismi ve niteliği saklanarak, başka bir isim altında üçüncü kişileri aldatmak için göstermelik olarak yapılan işlemdir. Örnek; Bağışlandığı halde satış gibi gösterilmesi.

MÜCAVİR ALANİmar mevzuatı bakımından belediyelerin kontrol ve sorumluluğu altına verilmiş olan alanlardır.

MÜFREZ PARÇA: İfraz sonucu oluşan parça.

MÜKELLEF MİRASÇI NASBI:Bir kimsenin vasiyetname veya miras mukavelesi ile mirasçı tayin ettiği kimseyi, mirası bir başkasına nakletmek borcu altına koymasıdır. Taşınmazla ilgili mirasçı nasbı (atanması) tapu kütüğüne şerh edilir

MÜKELLEFİYET:Gayrimenkulün aleyhine tesis edilmiş yükümlü­lüklerin genel adıdır.

MÜLK ARAZİ:Mülkiyeti gerçek ve tüzel kişilere ait arazi demektir. Bilineceği üzere miri arazide sadece yararlanma hakkı gerçek ve tüzel kişilere aittir.

MÜLKİYET:Sahibine hakkın konusu mal üzerinde kullanma, yararlanma, tasarruf ve onu tüketme gibi en geniş yetkileri veren ve bir kısım ödevler (vergi gibi) yükleyen, herkese karşı ileri sürülebilen mutlak bir ayni haktır.

MÜLKİYETTEN BAŞKA AYNİ HAKLAR:Eşya üzerinde malikinden başka üçüncü kişiler yararına kurulabilen ve sahibine hakkın konusu olan şeyde genelde yararlanma veya sattırarak paraya çevirme yetkisi veren, herkese karşı ileri sürülebilen haklardır. Örnek; irtifak hakları, gayrimenkul mükellefiyeti ve rehin hakları.

MÜLKİYETİN ASLEN İKTİSABI:Daha önceki malikin iradesine dayanmadan mülkiyetin kazanılmasına aslen iktisap denir. Örneğin; zamanaşımı, işgal, yeni arazi oluşumu.

MÜLKİYETİN DEVREN İKTİSABI:Daha önceki malikin olumlu iradesine ve çoğunlukla hukuki bir ilişkiye (akde) dayalı olarak mülkiyeti devralarak kazanmaya devren iktisap denir. Örneğin; satış, bağış, trampa gibi.

MÜNAKALE:Tapu kütüğünde yapılan terkin ve tescil.

MÜSECCEL:Tescilli, tescil edilmiş olan.

MÜSTAKİL VE DAİMİ HAK:Başkasına devri ve mirasçılara intikali yasak veya izne tabi olmayan, en az 20 yıl veya daha fazla süre için kurulmuş ve tapu kütüğünde ayrı bir sayfaya bir gayrimenkul gibi tescil edilmiş üst hakkı, kaynak hakkı gibi irtifak haklarıdır.

MÜSTENİDAT: Dayanak belge. Vekaletnamelerde vekalet yetkisinin dayandığı, tevkil yetkisini, içeren müvekkil tarafından verilmiş vekaletname.

MÜŞTEMİLAT:Taşınmazın kullanımını kolaylaştıran ek tesis. Bkz. Eklenti.

MÜŞTEREK MEDHAL:Sosyal tesis, ticari mahal, yüzme havuzu, tenis kortu, ısı merkezi gibi taşınmaz mal veya bağımsız bölümler başka parsel veya bağımsız bölümlerin ortaklaşa kullanılan yeri. Ortaklaşa kullanılan yer.

MÜŞTEREK MÜLKİYET: Birden çok kimsenin bir taşınmaz mala hisseli olarak sahip olmalarına müşterek mülkiyet denir. Müşterek mülkiyette, tapu kütüğünde her bir hissedarın hissesi isminin karşısında 1/3, 2/5 gibi gösterilir. Bkz. Paylı mülkiyet.

MÜTEKABİLİYET:Karşlıklılık. Yabancı ülkelerde Türk vatandaşlarına olumlu veya olumsuz nasıl bir uygulama yapılıyor ise o ülkenin Türkiyedeki vatandaşlarına aynı uygulamanın yapılmasıdır. Bir yabancı uyruklunun Türkiye’de bir tapu işlemi yaptırabilmesi için onun ülkesinde Türklerin de aynı tapu işlemini yaptırabiliyor olması gerekir.

MÜTEMMİM CÜZ:Bütünleyici parça. Yerel adetlere göre asıl şeyin temel unsuru olan ve o şey yok edilmedikçe, zarara uğratılmadıkça veya yapısı değiştirilmedikçe ondan ayrılmasına olanak bulunmayan parçadır. Örneğin; bir evin kapısı, pencereleri, bir arabanın tekerleği gibi.

MÜTESELSİLEN: Zincirleme olarak ardarda sorumluluk. Alacaklının alacağını borçlulardan dilediğine başvurarak isteyebilme hakkı.

MÜTEVELLİ:Bir vakfı yönetmekle görevlendirilen kişi veya kişiler.

MÜZEKKERE:Adli makamlarca idari makamlara yazılan yazı. Adli makamlar bir hususun yerine getirilmesini veya bazı belgelerin gönderilmesini müzekkere ile isterler. Ör/ İhtiyati tedbir müzekkeresi, haciz müzekkeresi.


N

NEV’İ:Türü, cinsi, vasfı.

NİRENGİ:Ülke jeodezik ağına dayalı olarak arazide tesis edilen ve harita yapımında kullanılan, önceden bulundukları yerler hesaplanmış olan ana yer kontrol noktalarıdır.


O

ORTAK YERLER:Kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulmuş binalarda bağımsız bölümler dışında kalıp, korunma ve ortaklaşa kullanma veya faydalanmaya yarayan yerlere ortak yerler denir. Örnek; temeller, ana duvarlar, avlular, merdivenler, koridorlar, kalorifer, su, havagazı ve elektrik tesisler, sosyal tesisler, havuzlar, oyun alanları vb.

OTURMA HAKKI:Bkz. Sükna hakkı.

ÖLÇÜ KROKİSİ:Bir kadastro adasının tüm ayrıntılarını, ölçü değerleri ve ölçüm yapılan nokta numaraları ile gösteren kuzeye yönlendirilmiş olarak basılı kağıtlara yaklaşık biçimde çizilen krokidir.

ÖLÜM KARİNESİ: Bir kimse, ölümüne kesin gözle bakılmayı durumlar içinde ortadan kaybolmuş ise cesedi bulunamamış olsa bile, o yerin en büyük mülki amirinin emriyle nüfus kütüğüne ölü kaydı düşürülür. Bu duruma ölüm karinesi denmektedir.

ÖLÜME BAĞLI TASARRUF: Hüküm ve sonuç doğurması tasarrufu yapan kimsenin ölümüne bağlanmış işlemler. Ör/ Vasiyetname, miras sözleşmesi gibi.


P

PAFTA: Arazilerin teknik usullere göre ölçülüp belli oranda küçültülerek bir altlığa çizilmiş haritasıdır.

PARSEL:Sınırları haritalarla belli edilmiş arazi parçasıdır. Bu harita kadastro haritası ise kadastro parseli, imar haritası ise imar parseli adı verilmektedir.

PARSELASYON:İmar parselleri oluşturmak amacıyla, parseller içerisinde yol, meydan, yeşil alan, park, otopark vb. kamu hizmetlerine ayrılan yerlerden herhangi birini veya birkaçını kapsayacak şekilde yapılan taşınmaz malları ayırma işlemidir.

PAY TEMLİKİ: İştirak halinde kayıtlı taşınmaz mallarda iştirakçilerden (mirasçılardan) birinin henüz belirli olmayan payını bir diğer mirasçıya satış veya bağış yoluyla devretmesidir.

PAYLAŞMALI MAL AYRILIĞI: Eşler arasında bu yönde bir sözleşmenin imzalanmasından sonra edinilmiş olup, ailenin ortak kullanım ve yararlanmasına özgülenmiş mallar ile ailenin ekonomik geleceğini güvence altına almaya yönelik yatırımlar ve bunların yerine geçen değerlerin, mal rejiminin sona ermesi halinde, eşler arasında eşit olarak paylaşılmasını esas alan bir mal rejimidir.

PAYLI MÜLKİYET: Müşterek mülkiyet, birden çok kişinin bir şeye (mala) payları belli bir şekilde sahip olmalarıdır. Bkz. Müşterek mülkiyet.

PLAN:Belli bir yerin bir ölçekte kuşbakışı çizimidir.

POLİGON:Nirengi ağına dayalı olarak arazide tesis edilen ve harita yapımında kullanılan, önceden bulundukları yerler hesaplanmış olan ikinci derecede yer kontrol noktalarıdır.


R

RAKABEKuru mülkiyet, çıplak mülkiyet.

REDTapu Sicil müdürlüğünde yapılan istemin mevzuata aykırı olması ya da ispat edilemeyip belgelenmemesi halinde müdürlükçe istemin yerine getirilmemesi, ve bunun gerekçeleri ile birlikte yazılı olarak istemde bulunana bildirilmesi işlemidir.

REHİN HAKKI:Bir borca karşılık bir malın teminat gösterilmesidir. Başka bir ifadeyle; borcun ödenmemesi halinde alacaklıya rehin konusu olan şeyi, icra kanalıyla sattırıp, satış bedeli üzerinden alacağını alma hakkı veren sınırlı bir ayni haktır. Gayrimenkul rehininin; İpotek, ipotekli borç senedi ve irat senedi şeklinde üç türü vardır.

RESEN:Kendiliğinden, herhangi bir talebe gerek olmaksızın, demektir.

RESMİ SENET: Taşınmaz mülkiyetinin veya mülkiyetten başka ayni hakların kurulması ve devri için tapu sicil müdürlüğünde görevli bir memur tarafından düzenlenip, taraflar ve gerekiyorsa tanıklar tarafından imzalanan, müdürce imza ve mühür ile tasdik edilen resmi bir sözleşmedir.

RIZA-i FERAĞ:Bir kimsenin kendi rızasıyla, isteğiyle gelip, taşınmazını devretmek istemesi düzenlenen resmi senedi imzalayarak, alıcısı adına tescilini istemesidir. Kamulaştırmalarda malik kendi rızasıyla ferağ vermezse, mahkemeden karar getirilmesi gerekir. Bu karar malikin rızası yerine geçer.

RÜCU:Geri dönme. Bağışta rücu şartı: Bağışı kabul edenin bağışı yapandan önce ölmesi halinde, taşınmazın mülkiyetinin bağışı yapana geri dönebilmesi şartıdır. Devletin sorumluluğunda rücu: Hazinenin ödediği tazminatın tamamını veya bir kısmını kusurlu tapu memurundan istemesidir.


S – Ş

SENETSİZ TESPİT:Kadastro yapılırken taşınmazın mülkiyetinin malik adına tespiti sırasında tapu kaydı, vergi kaydı gibi herhangi bir belgeye dayanmadan sadece muhtar ve bilirkişi beyanına göre tespitinin yapılmış olmasıdır.

SINIR İHTİLAFI:Parselin sınırının nereden geçtiği yönünde zemin veya harita üzerindeki uyuşmazlığa sınır ihtilafı denir. Kadastro müdürlüğünden istenecek yer gösterme talebi, sınır düzeltme talebi veya mahkemede açılacak tespit davası ile bu ihtilaf çözümlenebilir. Sınır ihtilafları yönündeki gayrimenkul tecavüzlerinin kaymakamlık veya valiliklere başvurularak düzelttirilmesi de mümkündür

SINIR DÜZELTME:Parsellerin sınırındaki hatanın veya iki parsel arasındaki biçimsiz şeklin taşınmazın daha iyi kullanılabilmesi amacıyla düzeltilmesi işlemidir.

SIRA: Derecenin alt bölümüdür. İpotekte derece içinde sıra yer alır. Derecenin boşalması halinde sıra oluşabileceği gibi, mahfuz meblağın kullanılması ile de sıra oluşabilir.

SİCİL:Defter ve kütük anlamına gelir. Nüfus sicili. Tapu sicili gibi.

SİCİL BÖLGESİ:Her ilçenin idari sınırları bir tapu sicil bölgesidir. Tapu kütükleri bu sicil bölgesi içindeki mahalle veya köy esasına göre tutulur.

SÜKNA HAKKI: Oturma hakkı. Bir evin tamamında veya bir kısmında oturmak, ikamet etmek hakkıdır.

SOYBAĞI: Nesep. Ana-baba ile çocuk arasındaki kan bağı.

ŞAHSİ HAKLAR:Kişilere eşya üzerinde bir başkasının ayni hakkına dayanarak, (onunla olan bir hukuki ilişkisi nedeniyle) hakimiyet imkanı sağlayan bu nedenle sadece hukuki ilişkinin muhatabına karşı ileri sürülebilen haklardır.

ŞERH:Gayrimenkul malikinin temlik hakkının yasaklanması, kısıtlanması veya kişisel hakların kuvvetlendirilmesi amacıyla üçüncü kişileri uyarıcı mahiyette tapu kütüğünün şerhler sütununa yazılan hususlardır. Örnek; ihtiyati tedbir, haciz, satış vaadi gibi.

ŞUFA HAKKI:Önalım, öncelikle alım hakkı.Hakkın ilişkin bulunduğu taşınmaz malın satılması halinde onu diğer alıcılara göre öncelikle satın alma hakkıdır. Kanuni şufa ve sözleşmeden doğan şufa hakkı olmak üzere iki türü vardır. Bir taşınmazın hissedarlarının birbirlerine karşı kanuni şufa hakları vardır. Kanuni şufanın tapu kütüğüne şerhi gerekmemekle birlikte sözleşmeden doğan şufanın tapu kütüğüne şerhi zorunludur


T

TABİYET:Uyruk, Bir devletin vatandaşı olmak. T.C. uyruklu gibi.

TABLO MAHZEN DEFTERİ:Tapu sicil müdürlüğünde bulunan kütük, zabıt defteri, yevmiye defteri ve resmi senet ciltleri ile yardımcı sicillerin genel ve özel numaralarının kaydedildiği başlangıç ve bitiş sayfalarının belirtildiği defterdir.

TABİ SEMERELER:Doğal ürünler.Dönemsel olarak elde edilen doğal ve hukuki ürünler ile bir şeyin özgülendiği amaca göre adetler gereği ondan elde edilmesi uygun görülen diğer verimlerdir. Başka bir deyişle,bir şeyin belirli zamanlarda ürettiği yararlanılması mümkün olan doğal ürünlerdir.  Örneğin; bir ağacın meyveleri, bir tarladan elde edilen pamuk.

TADİL:Bkz. Değişiklik.

TAHSİS: Bir kanun hükmüne dayalı olarak belirli ve genel bir amacın gerçekleştirilmesi için şartlı olarak bir taşınmaz malın şartları taşıyan kişi veya kuruluşlara bir resmi yazı ile devri işlemidir. Gecekondu Kanunu, İmar Affı Kanunu, İskan Kanununda belirtildiği gibi.

TAKAS: Para alacaklılarının ödeşmesidir. Gayrimenkul malların takası mümkün olmayıp, ancak trampası mümkündür. Uygulamada takas denerek genelde trampa kastedilmektedir.

TAKBİS:Tapu ve kadastro bilgi sistemi.

TAKRİR:Malik veya hak sahibinin, düzenlenen resmi senet veya tescil istem belgesini tapu sicil müdürü huzurunda “okudum” yazarak imzalamasına takrir denir.

TAKSİM:Taşınmaz mal veya hakların hissedarlar arasında bölüşülmesidir. Mirasçılar arasındaki taksim işlemi noterde de yapılabilir. Diğer hallerde taksim işlemi tapuda resmi senet düzenlenerek yapılır.

TAKYİT: Mülkiyet hakkını kısıtlayan şerhler, beyanlar, irtifak hakları, gayrimenkul mükellefiyeti, vakıf belirtmesi ve rehinlerin genel adıdır. Kısıtlama anlamına gelir. Bir gayrimenkul satın alacakların tapu kütüğü üzerinde takyit (kısıtlama) olup olmadığını mutlaka irdeleyerek satın almasında son derece fayda vardır.

TANIMA: Bir kimsenin evlilik dışı doğmuş bir çocuğun babası olduğunu nüfus memuruna veya mahkemeye başvurarak kabul ve beyan etmesine tanıma denir.

TANZİM:Düzenleme.

TAPU: Arazinin belirli bir parçasının veya üzerine inşa edilmiş bağımsız bölümün malikini gösteren, tapu sicil müdürlüğünce verilmiş, aksi kanıtlanıncaya kadar geçerli resmi bir belgedir. Buna tapu senedi de denmektedir. Daimi ve müstakil haklar için de tapu senedi düzenlenir.

İtamat (güven) anlamına gelen ve Türkçe bir kelime olan (tapuk) kelimesinden türetilmiştir.

TAPU HARİTASI: Parsellerin geometrik şekillerini gösterir, belirli ölçekte çizilmiş haritaya tapu haritası denir. Kadastro paftası da denmektedir. İmar, kamulaştırma haritaları da tapuya tescil edilmekle tapu haritası vasfını kazanır.

TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ: Taşınmaz mallara ait akitlerle her türlü tescil, kadastro, yenileme işlerini mevzuatına göre yapmak, tapu sicillerini, kadastral topografik haritaları düzenlemek, uygulamak ve yenilemek için genel bütçe içinde ayrı bütçeli bir kamu kurumudur.

TAPU VE KADASTRO BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ:Kadastro ve tapu sicil müdürlüklerinin bağlı olduğu üst birimdir. Bölge müdürlükleri, tapu şube müdürlüğü, kadastro şube müdürlüğü, idari ve mali işler şube müdürlüğü ve denetim biriminden oluşur.

TAPU PLANI: Kadastro paftası, parsellerin geometrik şekillerini gösterir, belirli ölçekte çizilmiş harita. Tapu haritası.

TAPU SİCİL MÜDÜRLÜĞÜ:Taşınmaz mallara ilişkin akit ve tescil işlemlerini yapmak ve tapu sicilini mevzuatına göre tutmakla görevli her il ve ilçede kurulmuş bulunan müdürlüklerdir.

TAPU MEVZUATI:Tapu işlemlerini ve tapu dairelerinin işleyişini ilgilendiren kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge, genelge gibi metinler. Medeni Kanun, Tapu Kanunu, Tapu Sicil Tüzüğü gibi.

TAPU TAHSİS BELGESİ:İmar affı çalışmaları sonucunda tapu kütüğünün beyanlar sütununa kaydedilerek, gecekondu hak sahiplerine verilen ıslah imar planı yapıldıktan sonra hak sahiplerine verilecek tapuya esas teşkil edecek olan belgedir.

TAPULAMA: Kadastro kelimesinin eski adıdır. Bkz. Kadastro.

TAPU SİCİLİ: Taşınmaz mal ile üzerindeki hakların durumlarını göstermek üzere Devletin sorumluluğu altında tescil ve açıklık ilkelerine göre tutulan sicildir

TAPU KÜTÜĞÜ:Tapu sicilini oluşturan ve taşınmaz malların üzerindeki ayni ve şahsi hakları gösteren, köy veya mahalle esasına göre tutulan defterlerden her birine tapu kütüğü denir

TARLA:Zirai faaliyetler amacı ile kullanılan arazi ve arazi parçaları tarla sayılır.

TASARRUF ETMEK:Bir mal veya hak üzerinde mülkiyet hakkının bahşettiği yetkileri kullanmaktır. Taşınmaz malı satmak, bağışlamak, ipotek etmek, irtifak hakkı kurmak veya bu hakları terkin etmek tasarruf etmek anlamına gelir.

TASHİH:Tapu siciline yapılan yanlış tescilin düzeltilmesi işlemidir.

TAŞINIR MAL:Özüne zarar vermeden bir yerden diğer bir yere taşınabilen eşyalardır. Örneğin; Otomobil, hayvanlar, kitap vb.

TAŞINMAZ MAL:Özüne bir zarar verilmeksizin bir yerden diğer bir yere taşınması mümkün olmayan, yerinde sabit duran mallardır.

TAVİZ BEDELİ:Bkz. Vakıf taviz bedeli.

TAVZİH: Açıklama, aydınlatma. Mahkeme kararlarında belirsiz kalmış hususların hakim tarafından kararın altına şerh (not) düşülerek açıklanması.

TEBLİGAT:Yazılı bildirim, duyuru.

TEFERRUAT:Eklenti.

TEFRİK:Kat irtifakı ve kat mülkiyeti kurulacak yerlerle ilgili verilen vekaletnamelerde geçmekte olup, bağımsız bölümlerin hissedarlar arasında ayrılması, bölüşülmesi anlamında kullanılmaktadır.

TEKNİK HATA:Vasıf ve mülkiyet değişikliği dışında kalan taşınmaz malların yüzölçümünde ölçü, tersimat (çizim) ve hesaplamalardan doğan fenni hatalardır. Bu hatalar ilgilinin müracaatı veya kadastro müdürlüğünce resen (kendiliğinden) düzeltilebilir.

TEMELLÜK:Mülk edinme, mülk alma.

TEMLİK:Mülk olarak vermek, mülkiyeti bir bedel karşılığında başka birine nakletmek.

TEMSİL:Bir gerçek veya tüzel kişinin adına başkalarınca işlem yapılabilmesi için kanun veya bu kişiler tarafından verilmesi gereken yetki.

TEMYİZ:Bir mahkeme kararının bir üst mahkeme tarafından incelenmesinin istenmesi.

TEMYİZ KUDRETİ:Bir insanın akli melekelerinin yerinde olması. Normal insanlar gibi davranabiliyor olması.

TENFİZ:Yerine getirme, uygulama demektir. Vasiyetin tenfizi: Vasiyetin yerine getirilmesi anlamına gelir.

TERKİN:Tapu kütüğünde kayıtlı bir hakkı sona erdirmek amacıyla üzerinin kırmızı mürekkepli kalemle çizilerek, terkin tarih ve yevmiye numarasının yazılması işlemidir.

TENKİS:Azaltma. Mirasta mahfuz hissenin ihlal edilmiş olması halinde, miras bırakan tarafından sağlığında yapılmış tasarrufun iptali için açılan dava.

TERSİMAT: Çizim.Arazide yapılan ölçü değerlerinin, mevzuatında belirtilen boyut ve cinsteki altlık üzerine çizimidir.

TESCİL: Tescil, tapu kütüğüne yazım demektir. Ayni ve şahsi haklara yönelik işlemlerin gerekleri yerine getirildikten sonra tarih ve yevmiye numarası ile kütüğe tescil edilir.

TESCİL İSTEM BELGESİ:Resmi senet düzenlemesine gerek olmayan akitsiz işlemlerde malik veya hak sahibinin isteminin yazıldığı, tescil talebini içeren, talepte bulunan, işlemi hazırlayan memur ve müdürce imzalanıp mühürlenen matbu bir belgedir.

TESİS ETMEK:Kurmak, ihdas etmek, yapmak. İpotek tesis etmek: İpotek yapmak.

TEŞRİK:Ortak etmek, iştirak etmek.

TEVHİT:Tapu sicilinde ayrı ayrı kayıtlı birbirine bitişik birden fazla taşınmaz malın tek bir tapuya bağlanarak, tek bir parsel halini almasıdır.

TEVKİL:Vekilin kendisine verilen yetkileri yeni bir vekaletname ile başkalarına devredebilme yetkisidir.

TİCARİ İŞLETME REHNİ:Tacir, sanayici, esnaf ve sanatkarların alacakları kredilerin teminatı olarak sahip oldukları ticari işletmeyi rehin olarak vermesidir. Rehine konu gayrimenkul var ise tapu kütüğünün beyanlar sütununda gösterilir.

TOPLULAŞTIRMAParçalanmış, dağılmış, şekilleri bozulmuş arazilerin üretim tekniğinin geliştirilmesi ve daha ekonomik olarak yararlanma, muhafaza ve zirai sulama tedbirlerinin alınabilmesi için arazilerin birleştirme suretiyle bir araya toplanmasıdır.

TÜZEL KİŞİ:Gerçek kişi olan insanlar gibi maddi bir varlığı olmamasına rağmen hukukun kişi saydığı kurum, kuruluş ve müesseselere tüzel kişi (hükmi şahıs) denir. Tüzel kişiler kamu tüzel kişileri ve özel hukuk tüzel kişileri olmak üzere ikiye ayrılır. Devlet, belediyeler, köy, D.S.İ gibi kuruluşlar kamu tüzel kişisidir. Şirketler, kooperatifler, vakıflar, dernekler, sendikalar, siyasi partiler gibi kuruluşlar özel hukuk tüzel kişisidir.


U – Ü

UYGULAMA İMAR PLANI: Tasdikli hali hazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır.

ÜST HAKKI: Başkasına ait bir arsanın altında veya üstünde inşaat yapmak veya mevcut inşaatı yerinde tutma hakkıdır.


V

VAKIF ŞERHİ:Gerçek veya tüzel kişiler tarafından yeterli mal veya hakları belirli ve sürekli bir amaca tahsis edilerek, mahkeme kararıyla kurulan tüzel kişiliğe sahip mal topluluklarına vakıf adı verilir.Taşınmazın vakıfla olan ilgisini belirtmek amacıyla tapu kütük sayfasının yazılan belirtmedir. Örnek: Sultan Beyazıt Vakfından

VAKIF TAVİZ BEDELİ:Vakıf malların mülke dönüşümü ve mutasarrufuna (tasarruf edene) intikali için bir bedel öngörülmüş olup, bu bedele taviz bedeli denilmektedir. Taviz bedeli bugün için taşınmazın değerinin yüzde ellisidir. Bu bedel vakfa ödenmedikçe temliki tasarruflar yapılamaz.

VASİ:Velayet altında bulunmayan küçüklerin veya ergin kimselerin bir yargı kararıyla fiil ehliyetlerinin kısıtlanarak kendilerine temsilci atanmasına vesayet, kısıtlıyı vesayeten temsil edecek kimseye de vasi denir.

VASİYETNAME: On beş yaşını bitirmiş, temyiz kudretine sahip bir kimsenin ölümünden sonra geçerli olmak üzere, mal ve haklarının tamamını veya bir kısmını başkalarına bırakabildiği bir ölüme bağlı tasarruf şeklidir. Resmi vasiyetname, el yazısı vasiyetname ve sözlü vasiyetname olarak üç şekilde yapılabilir.

VEFAEN FERAĞ: Eski hukukta taşınmaz mal rehni.

VELİ:Ondokuz yaşından gün almamış (henüz reşit olmamış) küçüklerin anne ve babaları tarafından temsil edilmelerine velayet, böyle bir temsilde anne ve babaya ise velidenir. Medeni Kanunun 335. maddesine göre Ergin olmayan çocuk, ana ve babasının velayeti altındadır. Evlilik devam ettiği sürece ana ve baba velayeti birlikte kullanırlar.

VERASET (MİRASÇILIK) BELGESİ:Mirasın, mirasçılara intikali için tapu sicil müdürlüğünce aranan, sulh hukuk mahkemesinden alınmış, vefat eden malikin mirasçılarının kimler olduğunu gösteren, hasımsız, aksi sabit oluncaya kadar geçerli bir belgedir. Veraset ilamı ise veraset belgesinden farklı olarak çekişmeli (hasımlı) bir yargı sonucunda verilen ve infazı için kesinleşmesi gereken mahkeme kararıdır.


Y

YASAL MAL REJİMİ: Edinilmiş mallara katılma rejimidir. Eşler sözleşme ile hiçbir mal rejimini seçmemişlerse Medeni Kanun gereği yasal mal rejimini seçmiş sayılırlar.

YETKİ BELGESİ: Tapu Kanununun 2. maddesi uyarınca tapu işlemleri sırasında tüzel kişilerden istenen ve tüzel kişinin gayrimenkul tasarruflarına izinli olduğunu ve temsilcisinin kimler olduğunu belirtir belgedir.

YEVMİYE:Tapu siciliyle ilgili olarak tapu sicil müdürlüğünde yapılan her işlem ile red edilen istemlerin tarih ve sıra numarasına göre kaydedildiği deftere yevmiye defteri; bu defterden alınarak tapu kütüğünde yapılan tescil veya terkinin yanında belirtilen tarih ve numaraya da, yevmiye tarihi ve numarası denir.

YENİ ARAZİ OLUŞUMU: Birikme, dolma, toprak kayması veya kamuya ait suların yatağında ya da seviyesinde değişme gibi sebeplerle sahipsiz yerlerde yeniden oluşan yararlanmaya elverişli arazidir. Bu araziler devlete ait sayılır.

YOLA TERK:İmar planlarının uygulanışı sırasında taşınmaz mal maliklerince bedelli veya bedelsiz olarak imar planına uygun biçimde taşınmazın tamamının veya bir kısmının kamu yararına (yola, yeşil alana, parka) terk edilmesi işlemidir.

YOLDAN İHDASYolun kapanması nedeniyle oluşan taşınmaz malın, düzenlenecek haritaya göre yoldan ayrılarak, bir parsel numarası altında ilgisine göre belediye, köy, Karayolları Genel Müdürlüğü veya Hazine adına tescili işlemidir.

YÖNETİM PLANI:Kat mülkiyeti kurulmuş apartman ve sitelerde bina veya sitenin nasıl yönetileceğini, kat maliklerinin hak, borç ve sorumluluklarını düzenleyen ve tüm kat maliklerince imzalı olan bir belgedir. Kat maliklerinin tümünün beşte dördünün kararı ile değiştirilebilir.


Z

ZABIT DEFTERİ:Kadastrosu yapılmamış taşınmaz malların kaydedildiği ve üzerinde kurulacak hakların takip edildiği defterdir. Kadastro gören yerlerde bu defterin yerini tapu kütükleri almaktadır.

ZAYÎ: Bir belgenin kaybolması veya yok olmasıdır. Tapu senedi kayıp edilmesi halinde, zayiinden yenisi çıkartılabilir.

ZİLYETLİK: Bir mal üzerinde fiili hakimiyet kurma eylemine zilyetlik denir. Eşyayı, kullanmak, elinde bulundurmak zilyetliğin örnekleridir. Malik sıfatıyla olan  zilyetliğe asli zilyetlik, şahsi hakka dayanan zilyetliğe feri zilyetlik denir.


Makaleyi paylaşmak için aşağıdaki butonları kullanabilirsiniz.

Av. Serhat ARASAN

Hukuk büromuz, hukuki sorunların ortaya çıkmasının önlenmesi için danışmanlık, mevcut hukuki sorunların çözümünün sağlanması için ise avukatlık hizmeti vermektedir. Hukuki sorunlarınız için bize eposta gönderebilir veya 0216 488 56 56 no'lu telefonumuzdan bizi arayabilirsiniz.

Sevebilirsin...

Danışma Hattı
E-Posta
Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.